Enkele aantekeningen bij het document Voorbereiding instelling Staatscommissie Zorg van 29 mei jl.
Opdracht
Geel (3 x herhaling) – “Een Staatscommissie die voor de langere termijn meer aanbevelingen zal doen voor hervormingen voor een financieel houdbaar zorgstelsel als antwoord op de toekomstige vergrijzing en personeelskrapte.”
Reikwijdte
Blauw (2 x) – De Staatscommissie moet heel breed kijken, “in de context van de uitdagingen voor de samenleving, economie en andere publieke sectoren”
Meerdere scenario’s
Paars – Ik zie drie verschillende scenario’s. De scenario’s A. en B. kennen al een verschillende mate van uitwerking.
A. Aanpassingen binnen de huidige systemen van private zorg (gereguleerde marktwerking) en publieke gezondheidszorg. Hier zijn enkele subvarianten denkbaar. (o.a. ESHPM, SiRM)
C. Een Preventiestelsel. Dit moet wel nog worden uitgewerkt.
Onduidelijkheid
Rood – Wat wordt bedoeld met het inzichtelijk maken van “eventuele afruilen tussen publieke waarden en doelen”?
Samenstelling staatscommissie
Groen – Het is de bedoeling dat er ook “personen met heel andere achtergronden in de commissie komen die de zorgsector een frisse blik van buiten kunnen bieden.”
Deelnemers: Paul van Liempt (host), Kjeld Aij, Danka Stuijver
Danka reageert niet openlijk op mijn kritiek - maar ze werd wèl getriggerd door mijn analyses van de oversterfte en de achterblijvende levensverwachting
Commentaar op LinkedIn
Specifiek commentaar mbt. zorgstelselvergelijking met Canada: Er is géén goede balans tussen markt en overheid in de Nederlandse gezondheidszorg, i.t.t. het commentaar van een Canadees. De vergelijking met de Canadese gezondheidszorg is ook een beetje vergezocht, om meerdere redenen. Uit kerncijfers (Life expectancy, Healthy Life Years, covid vaccinations) blijkt overigens niet dat het probleem daar vele malen groter is dan bij ons, beste Danka Stuijver
1 Like (lampje Kjeld Aij), 273 views
Specifiek commentaar mbt. de MARKTWERKING (va. 22:00) Als de marktwerking als kernthema ter sprake komt, noemt Danka als voorbeeld de vele nieuwe kleine 2e-lijns ZBCs (eenmansbedrijfjes- red.) voor heel specifieke aandoeningen. Ik vind dit een wat ongelukkig voorbeeld. De grote ZBCs/klinieken zijn veel belangrijker en zijn onlosmakelijk verbonden met het marktwerkingsprincipe. Hier speelt het fundamentele vraagstuk van cherry picking en de afwenteling van private verdiensten (door extreem hoge efficiency) op publieke kosten (terugval efficiency bij oa. de ziekenhuizen).
2 Likes, 295 views
Specifiek over ‘Flipping the Pyramid’ (va. 37:00) – De DG-VWS Barbara Goezinne zegt kennelijk dat ze weten dat de zorgpyramide moet worden omgedraaid, dwz. de brede basis van 1elijnszorg moet bovenaan (huisarts als poortwachter, maar ook zware GGZ direct daarnaast/daaronder) en de hightechhyperspecialisaties onderaan, maar ze weten niet hoe? Vanaf 2012 is er zwaar bezuinigd op de 1elijnszorg en de GGZ, de brede basis is systematisch afgeknepen door de Zorgverzekeraars met instemming van VWS…
2 Likes (lampje Kjeld Aij), 277 views
Afrondend. Ik heb 3 kritische kanttekeningen geplaatst bij dit bijzonder prikkelend gesprek. Wat mij betreft een van de beste gesprekken van de hele serie van 39 (#ToekomstZorg > #Zorgdialoog). Het laatste deel, zo vanaf 38:30 wanneer de term “Dijkgraaf van de Zorg” valt, vind ik het sterkste. Er ontstaat een vruchtbare, oplossingsgerichte dynamiek.
2 Likes, 266 views
Reactie op Rob Baltussen die zegt: Subliem interview, a must see. Over hoe we de zorgpiramide kunnen omkeren en verdringing kunnen voorkomen.
Met enkele kritische noten bij het voorafgaande deel van dit prikkelende gesprek. NB Nederlandse Zorgautoriteit u bent betrokken in deze
Binnen het jubileumonderzoek en de bijbehorende publicatiereeks ‘De toekomst van onze zorg’ van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) komen verschillende professoren en huisartsen nadrukkelijk aan het woord.
Betrokken Huisartsen
Danka Stuijver: Huisarts, auteur en bekende columnist. Zij is als kritische stem uit de praktijk nauw betrokken bij het NZa-project (onder andere via de podcastreeks). Zij reflecteert op hoe stelselprikkels rechtstreeks invloed hebben op wat er misgaat in de spreekkamer en pleit voor een andere benadering van ons zorggebruik. [1]
Prof. dr. Rob Baltussen speelt een absolute sleutelrol in het stelselonderzoek van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Als hoogleraar Global Health Economics aan het Radboudumc is hij namelijk de hoofdonderzoeker en initiator van de burgerraadpleging die als basis dient voor het NZa-jubileumrapport. [1, 2]
Zijn specifieke betrokkenheid en bijdrage kenmerken zich door de volgende punten:
Leiding over het burgerforum: Baltussen ontwierp en leidde de burgerraadpleging (bestaande uit het panel van 24 burgers en de landelijke enquête). Hij onderzocht hiermee welke maatschappelijke keuzes burgers willen maken rondom prangende thema’s zoals mentale gezondheid en langer thuis wonen. [1, 2, 3]
Overhandiging van het kritische rapport: In oktober 2026 heeft Baltussen, samen met een afvaardiging van het burgerforum, het eindrapport getiteld ‘Waar de burger vastloopt’ officieel aangeboden aan de NZa tijdens hun jubileumcongres. Dit rapport legt de vinger op de zere plek wat betreft de versnippering van zorg en lange wachtlijsten. [1]
Samenwerking met de praktijk (Danka Stuijver): Baltussen trekt in zijn maatschappelijke analyses en publicaties veelvuldig op met de eerder genoemde huisarts Danka Stuijver. Samen schrijven zij kritische stukken (onder andere in Medisch Contact) over hoe dure, hoogtechnologische zorg in het huidige zorgstelsel de reguliere basiszorg (zoals de huisartsenzorg en ggz) verdringt. [1]
Expertise in ‘de kunst van het kiezen’: Baltussens breder wetenschappelijk werk richt zich op hoe overheden op een eerlijke, transparante en maatschappelijk gedragen manier prioriteiten kunnen stellen in de zorg. Zijn methodiek helpt de NZa en de politiek om keuzes over het basispakket te onderbouwen met de stem van de burger. [1, 2, 3]
Wil je meer weten over de belangrijkste conclusies uit het rapport ‘Waar de burger
De dalende levensverwachting van Nederland ten opzichte van vroeger is door D66 expliciet aan de orde gesteld tijdens het debat over de begroting van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). [1]
Tijdens de eerste termijn van de begrotingsbehandeling wees D66-Kamerlid Marijke Synhaeve erop dat Nederland vroeger in de top stond wat betreft levensverwachting, maar dat dit inmiddels niet meer het geval is.
Wat doe ik? Beoefening van kritische wetenschap. Mijn bijdragen liggen in de onafhankelijke analyse van de werking van de marktgedreven zorg op basis van een integrale kennisbenadering en analyse van cijfers/kengetallen en oplossingen - de ontwikkelde kengetallen (oa. oversterfte>dalende levensverwachting; arbeidstekort) worden inmiddels breed geaccepteerd. Tevens houd ik mij bezig met het ontwerp van een beter zorgstelsel (publiek primaat; kwalitatief, financieel).
Wat kunt u doen? Steun dit onafhankelijk onderzoek door het te delen en/of neem contact met mij op. U kunt ook doneren en dan een bijdrage storten op bankrekening NL93 INGB 0104514876 t.n.v. van Loef Research & Consult.
3.530 views (website & LinkedIn) – ‘Likes’ Anne Laning PhD (‘Je hebt gelijk gekregen’), Prof. Dr. Xander Koolman (‘Ja, dit zat er aan te komen’); Maarten Keulemans en de Volkskrant zijn geïnformeerd…
Nabrander (op LinkedIn)
NB Inmiddels blijkt er een promotieplaats te zijn aan University of Amsterdam voor onderzoek naar de oversterfte. Het is fascinerend om te zien hoe in de loop der jaren de exorbitante oversterfte in Nederland sinds corona (want dat is het!) geleidelijk aan neerdaalt als een soort algemeen inzicht onder onderzoekers. Maar het leed is al geleden (en duurt voort), de maatschappelijke gezondheidsschade is al enorm (en gaat nog door).
We leven nog steeds langer, maar de levensverwachting stijgt minder snel dan eerder gedacht. In de Prognosetafel AG2026 houdt het Koninklijk Actuarieel Genootschap voor het eerst rekening met de kans dat de oversterfte niet verdwijnt.
De multiple choice vraag werd door mij correct beantwoord: Meer dan 0,5% minder vermogen is benodigd voor de pensioenfondsen. Oorzaak: structurele oversterfte. Slechts 15% van de 119 – veelal deskundige – stemmers koos dit juiste antwoord in de poll van Anne Laning op LinkedIn.
In het openbare verhoor van Hugo de Jonge (destijds minister van Volksgezondheid) door de enquêtecommissie is door hem meerdere keren de vaccinatiegraad ‘85%’ genoemd. Om precies te zijn: zeven keer. Maar de Jonge herhaalde slechts wat al door anderen voor hem was gezegd. Hij werd op het verkeerde spoor gezet door uitspraken over de vaccinatiegraad van Jaap van Dissel en mevr. Sonnema (DG Volksgezondheid VWS).
chronologie van uitspraken over de vaccinatiegraad
5 juli ’26, Jaap van Dissel (voorzitter OMT): “En andere hebben dan bijvoorbeeld in de alpha-golf nog het voordeel van de vaccinatie, die nog steeds aanzienlijk is. Want toen zaten we op iets van 85% (…)”
6 juli ’26, vraag commissielid aan mevr. Sonnema (DG Volksgezondheid) : “Dan wil ik nog met u verder spreken…over de vaccinatiegraad. Minister De Jonge spreekt namelijk in september 2021…de ambitie uit om…boven de 90% uit te komen. Gezien de opkomst van de…besmettelijke delta-variant. Eerder lag het streefcijfer op 85%. Mijn eerste vraag is…hoe realistisch was het streven naar een vaccinatiegraad…van 90%?” Antwoord mevr. Sonnema: “Aan het begin van de…pandemie hebben we…nooit gedacht dat we dit soort hoge…vaccinatiegraden zouden gaan halen. Want uiteindelijk zijn we…begin…juli…zaten we op 85%. En eind van…20…eind van 2021…zijn we uitgekomen op…89,1% volgens mij…van de bevolking. Die tenminste één prik…had gehaald. Dus je zou kunnen zeggen…we zijn er in de buurt gekomen.”
8 juli ’26, Mona Keijzer (staatssecretaris EZ): “Zo, volgens mij was inmiddels de vaccinatiegraad 80, 85 procent. Alle volwassenen waren in de gelegenheid geweest om zich te vaccineren.”
10 juli ’26, Hugo de Jonge: “Misschien even terug eerst naar de context van dat moment. Ruim 85% van de mensen was toen gevaccineerd, denk ik. Twee keer geprikt denk ik zelfs in november.”
gangbare definitie vaccinatiegraad
De vaccinatiegraad wordt afgemeten tegen de totale bevolking. Dit is begrijpelijk, immers veel vaccinaties horen bij een kindervaccinatieprogramma, waarbij jonge kinderen gevaccineerd worden tegen ziekte waarbij doorgaans een levenslange bescherming wordt opgebouwd. Denk aan polio, hepatitis B, bof, mazelen, rode hond en meningokokken. Covidvaccins worden dus gemeten als percentage van de hele bevolking (WHO; ECDC). Het percentage gevaccineerden bedroeg in Nederland ten hoogste 72%, na de eerste coronaprik.
Het European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) geeft de meest volledige data van vaccinaties van de Europese landen. Alleen het ECDC geeft cijfers van de groep 18+ van de bevolking per land. De cijfers van ECDC:
Nederland had de laagste vaccinatiegraad van West-Europa na het eerste vaccinatiejaar 2021, 64%
De groep 18+ van Nederland had ook de laagste vaccinatiegraad van West-Europa na het eerste vaccinatiejaar 2021, 77%
Het hoogste percentage van de groep 18+ was 84,6%, na de eerste prik. Dit was eveneens het laagste percentage van West-Europa.
De metingen in de internationale data houden op eind 2023, wanneer de data bekend zijn van het aantal vaccinaties tot en met het tweede vaccinatiejaar 2022. De reden is dat de covid19 pandemie officieel als beeindigd werd beschouwd. Citaten: ‘Emergency registrations (technically known as Emergency Use Authorizations or EUAs) for COVID-19 vaccines ended because the World Health Organization (WHO) declared the end of the global health emergency in May 2023. (…) The European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) ceased daily and weekly COVID-19 vaccine registration in October 2023 because vaccination transitioned from an emergency pandemic response to routine seasonal immunization.’
Wat doe ik? Beoefening van kritische wetenschap. Mijn bijdragen liggen in de onafhankelijke analyse van de werking van de marktgedreven zorg op basis van een integrale kennisbenadering en analyse van cijfers/kengetallen en oplossingen - de ontwikkelde kengetallen (oa. oversterfte>dalende levensverwachting; arbeidstekort) worden inmiddels breed geaccepteerd. Tevens houd ik mij bezig met het ontwerp van een beter zorgstelsel (publiek primaat; kwalitatief, financieel).
Wat kunt u doen? Steun dit onafhankelijk onderzoek door het te delen en/of neem contact met mij op. U kunt ook doneren en dan een bijdrage storten op bankrekening NL93 INGB 0104514876 t.n.v. van Loef Research & Consult.
Nederlandse instanties geven geen inzicht in de internationale cijfers - de enige manier om te kunnen beoordelen hoe goed we het doen als land wordt ons daarmee ontnomen, tenzij we buiten de gebaande 'wetenschappelijke' paden treden. De voorzitter van de Raad van Toezicht van NWO (Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek) is ook de voorzitter van Zorgverzekeraars Nederland.
475 downloads (2545 views) – deze website en LinkedIn
John J.L. JacobsPhD en drs Gijs van Loef
10 sept., 11:51 uur – Ontvangstbevestiging van de commissie: “De commissie heeft besloten uw bericht desgewenst te betrekken bij de voorbereiding van de parlementaire enquête. De Kamerleden maken zelf een keuze wat zij met de informatie doen en hoe zij de informatie gebruiken. Namens de commissie dank ik u nogmaals voor de toezending van uw bericht.”
Het artikel is aangeboden aan de Parlementaire Enquêtecommissie Corona.
Covid-19 had en heeft een grotere impact op de gezondheid in Nederland dan in andere (West-)Europese landen. Het Nederlandse beleid week af, hetgeen kan duiden op een mogelijk verband. Het advies is te kiezen voor het voorzorgsprincipe volgens wetenschappelijke, epidemiologische inzichten.
De metingen in de internationale data houden op eind 2023, wanneer de data bekend zijn van het aantal vaccinaties tot en met het tweede vaccinatiejaar 2022. De reden is dat de covid19 pandemie officieel als beeindigd werd beschouwd. Citaten: ‘Emergency registrations (technically known as Emergency Use Authorizations or EUAs) for COVID-19 vaccines ended because the World Health Organization (WHO) declared the end of the global health emergency in May 2023. (…) The European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) ceased daily and weekly COVID-19 vaccine registration in October 2023 because vaccination transitioned from an emergency pandemic response to routine seasonal immunization.’