Enkele aantekeningen bij het document Voorbereiding instelling Staatscommissie Zorg van 29 mei jl.
Opdracht
Geel (3 x herhaling) – “Een Staatscommissie die voor de langere termijn meer aanbevelingen zal doen voor hervormingen voor een financieel houdbaar zorgstelsel als antwoord op de toekomstige vergrijzing en personeelskrapte.”
Reikwijdte
Blauw (2 x) – De Staatscommissie moet heel breed kijken, “in de context van de uitdagingen voor de samenleving, economie en andere publieke sectoren”
Meerdere scenario’s
Paars – Ik zie drie verschillende scenario’s. De scenario’s A. en B. kennen al een verschillende mate van uitwerking.
A. Aanpassingen binnen de huidige systemen van private zorg (gereguleerde marktwerking) en publieke gezondheidszorg. Hier zijn enkele subvarianten denkbaar. (o.a. ESHPM, SiRM)
C. Een Preventiestelsel. Dit moet wel nog worden uitgewerkt.
Onduidelijkheid
Rood – Wat wordt bedoeld met het inzichtelijk maken van “eventuele afruilen tussen publieke waarden en doelen”?
Samenstelling staatscommissie
Groen – Het is de bedoeling dat er ook “personen met heel andere achtergronden in de commissie komen die de zorgsector een frisse blik van buiten kunnen bieden.”
De brief van de Secretarissen-Generaal van de Rijksoverheid aan informateur van Haersma Buma noemt de zorg als topprioriteit naast de welbekende trits ‘wonen/migratie/klimaat/defensie&veiligheid/stikstof’ (#WMKDS). Zo lezen we in de aanhef:
De SG van het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat, Jan Hendrik Dronkers, doet er zelfs nog een schepje bovenop. Op Linkedin schrijft hij “Nederland staat voor grote uitdagingen: een woning vinden is lastig, de zorg staat onder druk, en ook thema’s als migratie, stikstof en klimaat vragen om oplossingen.”
Mijn reactie bij de SG … en iets aangepast als eigen post op LinkedIn (met dezelfde strekking)
Veelzeggend is dat u de zorg als tweede noemt. In de SG-brief komt de zorg op de zesde plaats, na de bekende trits ‘wonen, migratie, klimaat, defensie/veiligheid, stikstof’. Helaas lees ik niet in de SG-brief dat er concrete voorstellen zijn m.b.t. de zorg. Dat lijkt me niet alleen een gemiste kans, maar meer dan dat: het is niet verantwoord. Het Nederlands zorgsysteem is volgens The Lancet Global Health (aug. ’25) in wereldwijd opzicht, gegeven onze hoge ontwikkelingsstandaard, bijzonder ondoelmatig. De kwaliteit en de toegankelijkheid van de zorg moet en kan omhoog door vergaande vereenvoudiging van regelgeving (het schrappen van ondoelmatigheden) waardoor middelen vrijkomen voor ruimere voorzieningen. Maar dit vereist wel een paradigma wisseling: Publiek moet boven privaat i.p.v. omgekeerd, zoals sinds 2006 in Nederland het geval is. Corona heeft daarbij aangetoond dat dit private sturingsmodel ook niet werkt bij een crisis (virus; oorlog).
Als (tijdelijk) nieuwe bewindspersonen verdienen jullie (minister en twee staatssecretarissen van het demissionair kabinet Schoof) oprechte steun en waardering voor deze doorstart. Oprechte felicitaties!
Zorgpartijen en ministerie van VWS sluiten zorgakkoord Nieuwsbericht | 03-07-2025 | 13:00
Maar de zorg staat er nog slechter voor dan in het persbericht staat. Inmiddels is dit genoegzaam bekend bij intimi, ook in politiek Den Haag.
Enkele voorbeelden – Eerst ‘tekst persbericht’ – dan commentaar ‘Met deze afspraken dragen we bij aan het verminderen van het verwachte personeelstekort met 100.000 zorgmedewerkers in 2028.’ – Het arbeidstekort (=feitelijk personeelstekort: vacatures + ziekteverzuim) bedroeg in 2023 al ca. 162.000 zorgmedewerkers.
‘We worden met z’n allen steeds ouder. Dat is goed nieuws.’ – het slechte nieuws is dat onze 80+ers de laagste resterende levensverwachting hebben van West-Europa en de levensverwachting bij geboorte van onze vrouwen is inmiddels het laagste van heel West-Europa.
Wat doe ik? Kritische wetenschap. Mijn bijdragen liggen in de onafhankelijke analyse van de werking van de marktgedreven zorg op basis van een integrale kennisbenadering en analyse van cijfers/kengetallen en oplossingsvoorstellen. De ontwikkelde kengetallen (oa. oversterfte; arbeidstekort) worden inmiddels breed geaccepteerd. Tevens ontwerpen van een beter, ander zorgstelsel (kwalitatief, financieel).
Wat kunt u doen? Steun dit onafhankelijk onderzoek door het te delen en/of neem contact met mij op. U kunt ook doneren en dan een bijdrage storten op bankrekening NL93 INGB 0104514876 t.n.v. van Loef Research & Consult.
Oorspronkelijke uitzending – gemiddeld aantal kijkers (kijkdichtheid): 434.000 ; Totaal aantal kijkers: 757.000 (Kijkonderzoek.nl)
Meest bekeken Zembla uitzending on line sinds 2018
20 Jaar huisartsenzorg: Van de aanloop naar de marktwerking in de zorg en de Zorgverzekeringswet (2006) tot en met het massaprotest op het Malieveld in de zomer van 2022 en het Integraal Zorg Akkoord van nu. Met indringende (beeld)ervaringen van acht, onderling zeer verschillende huisartsen. Met citaten van voormalige bewindslieden en een reactie van de huidige minister Ernst Kuipers. Een historisch overzicht vanuit het perspectief van de poortwachters van de (medische) gezondheidszorg.
Gijs van Loef doet al jaren onderzoek naar de gevolgen van de marktwerking in de zorg die in 2006 is ingevoerd. Volgens Van Loef explodeerden de kosten in de eerste 6 jaar van het nieuwe stelsel: (2/7) pic.twitter.com/gbPrnQNzHS
In 2013 komt Rutte II met een nieuwe bezuinigingsmaatregel. Alle bejaardenhuizen gaan dicht en de huisarts krijgt er nog meer taken bij. (4/7) pic.twitter.com/3pHRa4b1pw
Volgens huisartsen hebben zorgverzekeraars veel te veel macht. Huisarts Bart Bruijn moest in opdracht van zorgverzekeraar CZ diabetespatiënten op een ander merk insuline overzetten: (6/7) pic.twitter.com/4Hk1SH4VjN
Gevolg van alles is dat steeds meer #huisartsen stoppen. Meer dan 230 huisartsen onder de 50 jaar zijn de afgelopen 3 jaar gestopt. Een van hen is Robbert Collignon. (7/7) Bedankt voor je aandacht. Kijk de hele uitzending: https://t.co/xQG8XA0JNTpic.twitter.com/j6DTBuH04a
Voor het nieuwe zorgstelsel van start ging stegen de kosten echter veel en veel harder. Stijging zorgkosten periode 2000-2005 46,6% en stijging zorgkosten periode 2005-2010 ‘slechts’ 29,8%. Foute voorstelling van zaken dus dat dit niet is genoemd.
EenVandaag 24/3/2023 – Nabil (43) stopte net als veel andere jonge huisartsen met zijn vak: ‘Je wordt in een onmogelijke positie geplaatst’: https://eenvandaag.avrotros.nl/embed/540881/
Hoe ziet nu de organisatie van de besturing van de zorg – tijdens pandemietijden – eruit?
We zien nu een driekoppige besturing van de gezondheidszorg.
1e Het crisismanagement van het kabinet, dat voor het eerst krachtdadig optreedt – een trendbreuk – door de lockdown. De rijksoverheid die de @GGDGHORNL kennelijk in de vaste positie wil terugbrengen van uitvoerder 1/
@2eKamertweets Zou zich vooral ook druk moeten maken om de opeenstapeling van besturingsmechanismen in de zorg, die onvermijdelijk meer overhead en indirecte kosten met zich meebrengen
Op het moment van publicatie verscheen het bericht in Trouw dat het verpleeghuispersoneel niet getest mocht worden van het RIVM Trouw 9 mei 2020
Ik reageerde met een tweet
Misschien kan het Kabinet @MinPres nu een extra @RIVM -minister aanstellen, want dan kan die vervolgens na het kamerdebat zijn ontslag weer indienen bij de Koning – Is dat varkentje ook weer gewassen #coronavirusNederlan#politiek@trouw
Ik gooi de knuppel in het hoenderhok: Het kabinet en haar dienende rijksoverheid manipuleert stelselmatig de prestaties van onze gezondheidszorg. Rutte’s woorden, nog geen jaar geleden, “We hebben de beste zorg van Europa”, blijven nagalmen.
De idee dat concurrentie leidt tot betere gezondheidszorg is inmiddels onomstotelijk weerlegd
Ons unieke zorgstelsel van gereguleerde concurrentie tussen zorginkopers onderling (verzekeraars) en zorgaanbieders onderling, met de ACM als extra toezichthouder en de burger (belasting- en premiebetaler) als financier, heeft gefaald.
Natuurlijk, alle landen worden getroffen door de coronapandemie. Nederland wordt relatief zwaar worden getroffen, zeker vergeleken met Duitsland, ondanks het feit dat wij pas later de eerste ziektegevallen vanuit de alpen geïmporteerd kregen.
Maar waar Nederland in het bijzonder tekort schiet, heeft alles te maken met dit waanidee – gestut door officiële wetenschap – dat concurrentie en samenwerking tot lagere kosten en hogere kwaliteit van de gezondheid voor de gehele bevolking zal leiden. Hier heb ik eerder over geschreven.
• Het totaal ontbreken van preventief coronabeleid (geen anticipatie van de pandemie, geen voorzorgsmaatregelen vanuit de publieke gezondheidszorg zoals voldoende persoonlijke beschermings middelen (PBM), een samenhangende en functionerende testketen), want alles wordt toch geregeld door de onzichtbare hand van de vrije, internationale markt?;
Nb Het niet tegenhouden van het Carnaval valt te billijken, alhoewel de ramp daaropvolgend natuurlijk door experts voorspeld was.
• Het tot voor kort bestuurlijk wegkijken bij het zorgfalen buiten de muren van de ziekenhuizen, de eenzijdige focus op IC-capaciteit (hulde voor het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding, zeker! Maar ook zij zijn slechts uitvoerders). Niet sexy genoeg?
• De zichtbare bestuurlijke spaghetti die doortastend overheidsoptreden frustreert bij het organiseren van het testen en het contactonderzoek. Dit onderzoek is cruciaal voor het bestrijden van de epidemie door gericht mensen te isoleren.
• De aan de markt en decentrale krachten overgelaten informatievoorziening van basisgegevens, zoals de COVID-19 genezingscijfers, die we in Nederland niet kunnen fabriceren, ondanks een gigantische overhead aan administratieve en ICT-functies (OntRegelDeZorg?)
• De totale afwezigheid van zorgverzekeraars bij het aanpakken van de crisis in de eerste maand (Zorgverzekeraars betalen gewoon door hoor en dat ten laste van hun reserves, het is toch wat! – zij het wel onder voorwaarden)
• De financiering van producten en losse zaken (o.b.v. een productenlijst van de Nederlandse Zorgautoriteit), in plaats van integrale bekostiging van zorgketens gericht op de patiënt. Vandaar het recente pleidooi voor aparte coronaziekenhuizen.
• De non-stop ICT-chaos, zie nu weer het echec van de corona-apps (Hoe staat het er eigenlijk mee?), exemplarisch voor het waanidee dat we de problemen in de zorg met technologische hoogstandjes vanuit de markt kunnen oplossen (grotendeels onwaar)
• De verpolitisering van oncontroleerbaar wetenschappelijk advies van het RIVM, blind opgevolgd door het kabinet (‘Wij volgen de deskundigen!) (mondkapjes, R0- rekensommen, datapresentaties, ‘groepsimmuniteit’ enz.)
• Het structureel verfraaien van de prestaties van de zorg, gesteund door legers communicatiedeskundigen en aanverwanten, wellicht passend bij een ‘17,3 miljoen individuen vormen een bont gezelschap economie’, maar niet bij de notie van een samenleving die essentiële waarden en belangen deelt, zoals een goede publieke gezondheidszorg die beschermt tegen collectieve gevaren en andere zaken (buiten dit kader, hier niet benoemd). Waar de vaderlandse pers braaf aan mee blijft doen, tegen beter weten in.
Resultaat van dit alles: De Nederlander gelooft het verder allemaal wel en kiest nu zijn eigen weg. In Amsterdam zijn ze al zover, er is in geen velden of wegen nog handhaving te bekennen van de anderhalve metersamenleving.
Het kabinet speelt met vuur.
En neemt u tot slot nog even kennis van het Corona Dashboard, dit laatste is overigens geen mening, maar een objectieve weergave van internationaal aanvaarde cijfers (centrale bron: John Hopkins University)
