Nederlandse zorg verliest verder terrein (kwaliteit en kosten EU14 – update OECD 2019)

Nederland verliest in vergelijking met de gemiddelde ontwikkeling van moderne Europese landen (EU14) geleidelijk aan iets terrein in de medische zorg (‘Cure’, Zorgverzekeringswet). Dit werd drie jaar geleden door mij vastgesteld op basis van een meerjarenanalyse van beschikbare relevante medische kwaliteitsindicatoren van OESO Health at a Glance-rapporten. Publicatie in ESB Zorgstelsel 1/2017. In november 2017 werden de bevindingen getoetst o.b.v. nieuwe data (Health at a Glance 2017) en dit is nu opnieuw gedaan (Health at a Glance 2019). De drie analysemomenten (dec. 2016, nov. 2017 en nov. 2019) geven een consistent beeld.

Een positief punt v.w.b. Nederland is de recente verbetering van de resultaten bij cardiovasculaire aandoeningen (Stroke, Ischemic heart-disease). De datatabel:

Landengrafiek:

De macrokosten zijn in vergelijking met de gemiddelde kostenontwikkeling van de andere moderne Europese landen (EU14) in dezelfde periode gestegen. De rem op de uitgavengroei vanaf 2013 zien we ook bij de andere landen, m.u.v. Zwitserland (en in mindere mate Noorwegen). Grafiek:


De grafiek is nog preciezer gemaakt. Het jaar 2006 heeft index=100 voor de kostenontwikkeling. Deze blauwe lijn geeft de ontwikkeling van de macrokosten van het nederlands zorgstelsel in verhouding tot de gemiddelde ontwikkeling van de macrokosten van 11 andere landen (van Italie en UK zijn geen data bekend in de jaren tot 2011/2012). De rode lijn geeft de positie weer o.b.v. de gemiddelde kwaliteitsscore van een land. Nederland stond op de 5e plaats in 2007 en staat op de 8e plaats in 2019.

De recente analyse van de HAQ-index (EU14) en de Healthy Life Years (EU14) ondersteunt de bevindingen v.w.b. de geleidelijke achteruitgang van de kwaliteit van de medische prestaties in internationaal opzicht. Bronnen:

ESB Zorgstelsel
HAQ-index
Healthy Life Years

Indien de kwaliteit en de kosten met elkaar vermenigvuldigd worden ontstaat een indicator (‘Zorgwaarde’) van de kostprijs van de (totale) curatieve zorg. De zorgwaarde, dus de prijs van de zorg, is sinds 2007 het sterkst gestegen in Nederland en België. Dit betekent dat de curatieve zorg in deze twee landen steeds duurder wordt in vergelijking met de twaalf andere landen. Tabel:

Lees hier de volledige toelichting:

Actualisatie Bevindingen OESO EU14 Health 2007-2019 08112019
Bron: OECD Health at a Glance 2019

Mutaties %BNP/GDP in OECD-statistieken
De kosten-data (%BNP/GDP zijn door de OECD op meerdere momenten na publicatiedatum (opmerkelijk genoeg!) gecorrigeerd. De grootste correcties betreffen de data van Zwitserland en Nederland. Zie> stats.oecd.org . Gevolg is dat de blauwe kostenlijn van de grafiek een andere kromming heef gekregen. De foto van mijn aantekeningen illustreert die wijzigingen:

Eerdere publicaties op mijn website:

over de Zorgwaarde> Zorgwaarde EU14 2007 – 2017

vorige OESO-analyse> Tendens daling zet door OESO 2007 2017

Bevestiging achteruitgang medische kwaliteit NL tov. EU14 (bron: The Lancet/OurWorldInData.org)

Op 16 september een korte gedachtewisseling met Xander Koolman over een door hem geciteerd internationaal onderzoek (quote: ‘Nederland doet het niet slecht’), gepubliceerd in The Lancet in 2018 inzake de zgn. Healthcare Access and Quality Index (HAQ-index, gebaseerd op de Global Burden of Diseases, Injuries, and Risk Factors Study uit 2016  ). De hoogst denkbare score is 100: medische perfectie. Het omvangrijke rapport vergelijkt 195 landen onderling, praktisch de gehele wereld. In de top 10 staan – niet heel erg verrassend, maar toch – 9 Europese landen (waaronder ook Andorra). Wie zich erin wil verdiepen moet The Lancet erbij nemen.

De tweets in chronologische volgorde:

De link in de laatste tweet geeft een perfect beeld, vergelijk de verschuivende positie van Nederland t.o.v. de andere 13 landen over de jaren van 1990 (Nederland 3e) tot en met 2015 (Nederland 6e).


Deze tabel/grafiek heb ik in eerste instantie in excel gemaakt obv. de on-line beschikbare data:


Levensverwachting Nederlander zakt verder naar 8e plaats (EU14)

Op de overheidswebsite Volksgezondheidenzorg.info worden statistieken bijgehouden. Op basis van de nieuwste cijfers blijkt dat de levensverwachting bij geboorte van de Nederlander in vergelijking met andere moderne Europese landen weer verder achteruitgegaan is (de EU14, door mij geintroduceerd bij de analyse van OECD Health at a Glance-data vanaf 2016, zie elders op deze website> ).

Oostenrijk heeft ons ingehaald. Nederland bezet nu de 8e plaats (de ‘kleine landen’ met minder dan 5 miljoen inwoners: Cyprus, Malta, Luxemburg en Ierland niet meegerekend, die hebben allen ook een hogere levensverwachting, als we hun meerekenen staat Nederland op een schamele 12e plaats…)

En nog steeds lezen we: ‘Levensverwachting Nederlandse man één van de hoogste in de EU’. Je moet maar durven.

Bron (RIVM): Volksgezondheidenzorg.info

Ik schreef eerdere blogs over de levensverwachting bij geboorte en stelde vast dat het RIVM in deze statistiek Noorwegen en Zwitserland niet meenam (want geen lid van de EU?) en heb hen daar op geattendeerd; het werd aangepast. Het belangrijkste inzicht is dat onze levensverwachting stijgt zoals (vrijwel) overal ter wereld maar we dalen steeds verder op de Lijst. Zie de link LV3


LV3
LV2
LV1

Eerdere blogs over levensverwachting, %BNP zorgkosten en type zorgstelsel:

LV zorgstelsel transparantie BNP2
LV zorgstelsel BNP1

Onderzoeksartikel ‘Nederlandse zorg valt van haar voetstuk’ met volledige lijst Referenties

EUROPESE TOPPOSITIE VAN NEDERLANDSE ZORG WANKELT

Europese toppositie van Nederlandse gezondheidszorg moet worden genuanceerd

Volgens politici en beleidsmakers is het Nederlandse gezondheidszorg een van de beste, zo niet hét beste zorgstelsel van Europa. Maar klopt dat wel? Hoe goed is onze zorg? Socioloog Gijs van Loef vergeleek allerlei indicatoren en nuanceerde die conclusie…

Lees verder: Nederlandse zorg valt van haar voetstuk

…………………………………………………………………………………..

De tijdschriftpublicatie bevat slechts drie voetnoten. De volledige lijst van voetnoten/referenties (o.b.v. pagina’s tijdschrift):  

Referenties (paginanummer in MC42, Linkerkolom/Rechterkolom LK/RK , regel)
pag 18, RK 2e regel > 1. Murray CJL, Frenk J. A framework for assessing the performance of health systems. Bulletin of the World Health Organization 78(6); 2000.
pag 18, RK, 5e regel van onder > 2. Life expectancy at birth: http://www.who.int/gho/mortality_burden_disease/life_tables/en/; http://www.ourworldindata.org
pag 18, RK, onderste regel (voetnoot 1 in MC42)> 3. Zelfstandig onderzoek van data OECD-Health at a Glance 2007, 2009, 2011, 2013, 2015, 2017. Voor het eerst gepubliceerd in: Economisch Statistische Berichten. 2017;1 http://www.gijsvanloef.nl/2017/11/10/tendens-daling-kwaliteit-medische-zorg-t-o-v-eu14-zet-door-2007-2017-oeso/
pag 19, LK, 7e regel > 4. Health care activities, OECD-Health at a Glance 2017.
pag 19, RK, 5e regel (voetnoot 2 in MC42)> 5. Zelfstandig onderzoek. Jaarberichten 2004, 2007, Jaarbeelden 2010, 2013, 2016. Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd.
pag 19, RK, 6e regel > 6. Kiers B. NZa: wachttijden zorg lopen de spuigaten uit. Zorgvisie; 15 januari 2018.
pag 20, LK, laatste regel 1e alinea > 7. WRR: http://www.wrr.nl/onderwerpen/ongelijkheid-in-gezondheid ; Health Status, OECD-Health at a Glance 2017.
pag 20, LK, 24e regel van onder > 8. Zie bijvoorbeeld het Pamflet voor De Nieuwe GGZ 21 oktober 2015: http://www.denieuweggz.nl
pag 20, LK, 20e regel van onder > 9. Jeugdhulp. Nederlands Jeugdinstituut: http://www.nji.nl/nl/Databank/Cijfers-over-Jeugd-en-Opvoeding/Cijfers-per-voorziening/Aanbod-Jeugdhulp
pag 20, LK, 17e regel van onder (voetnoot 3 in MC42) > 10. OECD Health at a Glance 2017 heeft vier tabellen met vergelijkende data: chronische depressies (vier Europese landen scoren beter dan Nederland: zeven landen scoren slechter, zie http://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/health-at-a-glance-2017/prevalence-of-chronic-depression-2014_health_glance-2017-graph22-en; suïcide (vergelijkbaar beeld, zie http://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/health-at-a-glance-2017/suicide-2015-or-nearest-year_health_glance-2017-graph20-en; suïcide na vertrek uit de instelling (Nederland scoort het slechtst, zie http://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/health-at-a-glance-2017/suicide-following-hospitalisation-for-a-psychiatric-disorder-within-30-days-and-one-year-of-discharge-2015-or-nearest-year_health_glance-2017-graph95-en); suïcide binnen de instelling, (Nederland scoort het slechtste zie http://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/health-at-a-glance-2017/inpatient-suicide-amongst-patients-with-a-psychiatric-disorder-2014-or-nearest-year_health_glance-2017-graph94-en).
pag 20, LK, 6e regel van onder > 11. Wammes J, van der Wees P, Westert G. International Health Policy Survey 2017, Onderzoek onder 65-plussers in 11 landen. IQ Healthcare; 22 december 2017.
pag 20, LK, 5e regel van onder > 12. Waiting times for elective surgery, OECD Health at a Glance 2017.
pag 20, LK, onderste regel > 13. van den Berg M, Meerding JW. De zorgstelselcompetitie. Raad voor Volksgezondheid en Samenleving, RIVM, Centrum Kennisintegratie Volksgezondheid en Zorg. oktober 2016.
pag 20, RK, 2e regel > 14. OECD Health Policy Studies, Health Data Governance. OECD; 2015.
pag 20, RK, 5e regel > 15. Jeurissen P, Tanke M, Stadhouders N, Maarse H. Gereguleerde competitie en betaalbaarheid in de curatieve zorg. In: Betaalbare zorg. Den Haag: SDU; 2018. 181-98.
pag 20, RK laatste regel 1e alinea > 16. (1) Mossialos E, Djordjevic A, Osborn R, Sarnak D. International Profiles of Health Care Systems, Commonwealthfund; mei 2017. p 8; (2) Nationaal ZorgFonds: Maurice de Hond, sept. 2016; (3) Kieskamp W. Kiezers willen dat de overheid de zorg weer in handen neemt. Trouw 6 februari 2017.
pag 20, RK 19e regel van onder > 17. Access to care, OECD-Health at a Glance 2017.
pag 20, RK, voorlaatste regel > 18. Nibud: http://www.nibud.nl/beroepsmatig/zorguitgaven-chronisch-zieken-5-jaar-gestegen/
pag 20, RK, voorlaatste regel > 19. Het eigen risico in de zorg. TNS 11 augustus 2016. p.17. Zie voor internationale data: Unmet needs for health care due to cost, OECD Health at a Glance 2017.
pag 21, LK, laatste regel 1e alinea > 20. van der Schors W, Brabers AEM, de Jong JD. Solidariteit in het Nederlandse Zorgstelsel. Nivel: Utrecht.
pag 21, LK, einde 1e alinea Paragraaf 4. > 21. Share of the population aged over 65 and 80 years, OECD-Health at a Glance 2017.
pag 21, LK, 2e regel 2e alinea Paragraaf 4 > 22. Polder J. Zorguitgaven. In: Betaalbare zorg. Den Haag: SDU; 2018. p.34.
pag 21, LK, voorlaatste regel 2e alinea Paragraaf 4 > 23. Zie de beweging vanuit de beroepsgroepen naar meer professionele autonomie van Het Roer Moet Om naar (Ont)Regel de zorg: http://www.vvaa.nl/landingspagina/ont-regel-de-zorg Internationale vergelijking administrative efficiency: http://www.commonwealthfund.org/publications/fund-reports/2017/jul/mirror-mirror-international-comparisons-2017

…………………………………………………………………………………..

Lees hier de reacties in het tijdschrift: Reacties
Anton Maes op Zorgenstelsel.nl: Werken aan de agenda van de vooruitgang

Reacties op ‘Nederlandse zorg valt van haar voetstuk’

Lees hier alle reacties van individuele personen (geen reacties op websites, zie nieuwe post). Nieuwste bovenaan. Totaal aantal reacties: 18

 

 

auteur: Simon Boerboom
beroep : ex-psychiater
bericht : Interessant artikel! Al zal het mensen die de Zorg van binnenuit kennen het niet verbazen, zeker in vergelijking met een aantal andere Europeese landen. Heb je onderzocht waar toenmalig minister Schippers haar conclusie  dat de Nederlandse Zorg de beste in Europa is op baseerde? Misschien iets voor kamervragen?

auteur: Herman Suichies
stad : prov. Gelderland
beroep : Huisarts (gepensioneerd)
bericht : Prima stuk. Uiteraard niet naar de zin van zorgeconomen, maar plaatsing in MC betekent toch wel degelijk wat! Het is niet meer af te doen als prietpraat of onzin. Ben ook benieuwd of er een tegenreactie komt van iemand die het probeert te weerleggen. Al met al een behoorlijke zaagsnede in de poten van het zorgstelsel. Complimenten!

auteur: Job Kievit
stad : Leiden
beroep : emeritus hoogleraar Kwaliteit van zorg, chirurg
bericht : (reactie op column Marcel Levi Evidencebased beleid in Medisch Contact) “En erger nog, die uitkomstfinanciering verhoogt onvermijdelijk de registratielast van 40% nog verder, terwijl er evidence èn consensus is dat die registratielast ècht omlaag moet (o.a. Gijs van Loef, MC 17 oktober 2018).”

auteur: Niek Stadhouders
stad : Nijmegen
beroep : Onderzoeker IQ Healthcare/Radbout UMC
bericht : Inmiddels heb ik je artikel in Medisch Contact gelezen, en vond het een interessant en genuanceerd stuk. Leuke input voor een stevige discussie over ons zorgstelsel!

auteur : G K Mitrasing
stad : Amsterdam
beroep : Vogelvrije Huisarts

bericht : Tja… zorgstelsels op deze manier willen vergelijken moet je al helemaal niet willen maar om nu Wynand van der Ven aan te halen is ook niet erg sterk. Die van der Ven leeft met TINA! Waar het hier mis gaat is de juridisch basis van het zorgstelsel onbenoemd te laten: 2 juridische systemen onder één motorkap…. Zie dan ook de kritiek van Eduard Bomhoff in Trouw van zaterdag 17 december 2016;is de Zvw een verzekering of een voorziening? https://www.trouw.nl/opinie/zoveel-lof-verdient-schippers-niet~a6119bd8/ Wat is het verschil tussen beiden en waarom doen we dan toch alsof de Zorgverzekeringswet een voorziening is? Waarom grijpen onze Volksvertegenwoordigers niet in? Waarom onze bestuurders van de zorgoepels? De patiëntenverenigingen? In de ziektekostenpolis staat niets over een budget of een op=op clausule of wie het eerst komt eerst maalt contract voorwaarde. Indien een Nederlandse zorgaanbieder niet kan leveren is de verzekeraar dan ook verplicht om elders de contractueel overeengekomen zorg te regelen en te vergoeden. De contracten tussen verzekerden en verzekeraar gaan voor alles! Dat impliceert een open einde regeling en daar gaat de EU ook van uit; verzekeraars moeten daarom een fikse reserve achter de hand houden om aan die contracten te kunnen voldoen. Privaat recht is dus wat anders dan publiek recht en het maakt dus nogal een verschil of je een publiek model hebt of een privaat zorgstelsel. Velen lijken dat nog altijd niet te beseffen of kijken weg en lijken steeds leentjebuur te willen spelen om kosten te beheersen; neem dan het publiek model over als je evident niet uitkomt met het systeemmodel Zorgstelsel 2006. Bij een gang naar het Europees Hof zou dit stelsel juridisch uitgeschakeld kunnen worden(zie eerdere onderzoeken ZonMw) De Volksvertegenwoordiging geeft niet thuis en het Openbaar Bestuur blijft opgelucht adem halen. Ook dit jaar heeft een groot deel van het volk het niet in de gaten, rustig door de pomp blijven trekken dus!

auteur : Frans Rampen
stad : Wijchen
beroep : dermatoloog n.p.

bericht : Beste collega Maes. Twee voorbeelden. Veertig jaar geleden stond ons land nog in de absolute Europese top wat betreft baby- en kindersterfte en levensverwachting. Anno nu bevinden we ons in de achterhoede. Deze dalende trend loopt parallel met de ontwikkeling van het poortwachterschap. Toeval? Huisartsen, kijk naar de naakte cijfers, neem jullie verantwoordelijkheid en duik niet weg (dixit Wouter Bos). Het proefschrift vaan Schäfer is niet relevant, het berust op vragenlijsten onder huisartsen en patiënten, niet op onderzoek naar zorguitkomsten. Een soort patiënt-tevredenheidsonderzoek. Ook de doorsnee Deen is erg tevreden over zijn huisarts.

auteur : Dolf Algra
stad : Rotterdam
beroep : commentator, opiniemaker zorg en sociale zekerheid

bericht : Is ons zorg stelsel wel de beste ? Staan ‘wij’ echt wel op nummer 1 in de Eredivisie van zorgstelsels? Gijs van Loef heeft zo zijn twijfels. En verwoord dit in een interessant opinie artikel met de licht alarmerende kop: Nederlandse zorg valt van haar voetstuk. Die zit in ieder geval. Maar bij lezing bleven woorden als: moeilijk, moeilijk, moeilijk. Ingewikkeld, ingewikkeld, ingewikkeld in mijn hoofd doordreinen. Bijna bij elke alinea dacht ik: ja, ja, ja.,dat zeg/stel je nou wel, maar mag ik even de bijsluiter hiervan zien. Kortom: ik barst van de vragen. Bijvoorbeeld bij de stelling: de Nederlandse bevolking is in meerderheid (54%) ontevreden over het eigen zorgstelsel en wil fundamentele veranderingen. Wat is daar de bron van ?? Of van Loef gelijk heeft kan ik moeilijk overzien. Ik ben wel zorgwatcher – in grote lijn- , maar geen prestatie indicator expert. Dus of al die indicatoren doen wat ze zeggen weet ik niet en kan ik niet beoordelen. Van Loef introduceert in zijn artikel – een andere meetlat – een WHO instrument/checklist – om prestatie indicatoren met elkaar te kunnen vergelijken. Of die nou goed cq beter werkt , weet ik ook niet. Dus blijf ik achter met een ongemakkelijk gevoel. Klopt het wat van Loef stelt ? Zijn ’we’ van ons voetstuk aan het vallen ? Dus ben ik maar even wat verder gaan rondneuzen. En zo kwam ik uit bij oud hoogleraar zorgstelsels Wynand van der Ven, die in zijn afscheidsrede stelt dat er – ondanks de gebreken en knelpunten- er geen beter alternatief is. Zo die zit ook ! Dus…… Het beste zorgstelsel ? https://www.eur.nl/sites/corporate/files/Afscheidscollege_Ven_150904_0.pdf En /of bekijk in bijlage 1 het erg interessante overzichtje van de resterende knelpunten van ons stelsel. De moeite van het lezen waard. Of laat je bijpraten in slechts 4.16 min ! : heeft Nederland het beste zorgstelsel ? https://www.youtube.com/watch?v=uNoMbXueKic

Mijn commentaar op de website van Medisch Contact: Geachte heer Algra (en andere lezers), u heeft niet alle referenties kunnen raadplegen en dus kunt u ook niet weten hoe uitgebreid de onderbouwing van mijn artikel is. De volledige referentielijst/bronnen staat op mijn website: https://gijsvanloef.nl/2018/10/17/nederlandse-zorg-valt-van-haar-voetstuk-medisch-contact/ .
Tenslotte. Als expert marktwerking publieke domein’ (auteur van het boek ‘Kiezen tussen overheid en markt’, 2013: https://gijsvanloef.nl/boeken/kiezen-tussen-overheid-en-markt/ ) was het afscheid symposium van Prof. Wynand van de Ven mijn eerste kennismaking met de gereguleerde marktwerking. Sindsdien heb ik een open debat met zijn faculteit opgezocht, maar men heeft nooit gereageerd: https://gijsvanloef.nl/2016/05/27/de-10-randvoorwaarden-van-gereguleerde-marktwerking/ . ESHPM mijdt het publieke debat over de organisatie van het zorgstelsel. Volgens de WHO is de organisatie van het zorgstelsel een fundamenteel publieke aangelegenheid. Logisch, want het wordt gefinancierd uit wettelijke premieheffing en belastingen.

NB Het vervolg op dit tweegesprek met dhr. Algra is hier niet weergegeven.

Quote Marcel Levi (column Evidencebased beleid, d.d. 23/10/2018 in MEDISCH CONTACT): “Zo weten we zo langzamerhand allemaal wel dat het experiment ‘marktwerking in de gezondheidszorg’ een dramatische flop is, maar desondanks zijn de evangelisten van de marktwerking niet van hun overtuiging af te brengen en betogen zij dat er nog veel meer marktwerking nodig is om succesvol te zijn.”

auteur : Geert Slock
stad : Sluis
beroep : Huisarts
bericht : Nederlands zorgmanagement is zeer goed in windowdressing, door de mislukte marktwerking is het produceren van perfecte zorg op papier het afgelopen decennium tot een kunst verheven. De realiteit is helaas weerbarstiger en alleen zichtbaar voor patient en zorgverlener, de bestuurlijke lagen zien dit niet vanuit hun ivoren toren en willen het ook niet zien. De GGZ is afgebroken , vele instellingen werken met ingevlogen interim psychiaters, onmogelijk om op die manier fatsoenlijke psychiatrie te leveren, de vertrouwensband tussen arts en patient is niet vermarktbaar maar des te belangrijker. De ouderenzorg is ook deskundig afgebroken in kortzichtige bezuinigingsoperatie waarvan we nu de prijs beginnen te betalen : instellingen vinden geen personeel meer, ouderen belanden teveel op de SEH etc.

auteur : Matthijs Dekker
stad : Noordwijk
beroep : Huisarts
bericht : Prachtig stuk en goed onderbouwd. Ben heel benieuwd hoe het wordt ontvangen!

auteur : B. Lintermans
stad : Dronten
beroep : Huisarts
bericht : Het is de vraag of het aantal MRI- en CT-scanners en het aantal heup- en knieprothesen een juiste maat is voor de kwaliteit van zorg , met name in het kader van zinnige en zuinige zorg.

auteur: Anton Maes
stad : Dieren
beroep : Huisarts
bericht : In antwoord op collega Rampen. In het proefschrift (23.11.2016) van Willemijn Schäfer (“primary care in 34 countries”) wordt aangetoond dat in landen waar de structuur van de eerste lijn sterker is en huisartsen bredere taakprofielen hebben, de patiënten een betere kwaliteit van zorg ervaren. Beter op het gebied van toegankelijkheid, continuïteit en veelomvattendheid van de zorg. En huisartsen met een breder takenpakket zijn meer betrokken in het nemen van beslissingen over behandelingen. Deze conclusie sluit aan bij eerdere internationale studies van Barbara Starfield, proefschrift Kringos en PHAMEU (Primary Health Care Activity Monitor Europe). Wat ik verder wel zie dat steeds vaker de huisarts omzeild wordt: DTF, straatongevallen, verloskunde, IUD, 112, POB, FAST, verwijzen ook via bedrijfsarts en jeugdarts, herhaalmedicatie, niet aansluitende ICT 1e en 2e lijn etc. ps: heel goed dat Gijs van Loef dit onderwerp agendeert.

auteur : Frans Rampen
stad : Wijchen
beroep : Dermatoloog n.p.
bericht : Deze neergang bestaat al veertig jaar. Marktwerking alléén kan dit dus niet verklaren. In de jaren zeventig is de poortwachtersformule in Denemarken uitgevonden, met Nederland als trouwste volgeling. Denemarken heeft de kortste levensverwachting in West-Europa, en dat voor een ontwikkeld, welvarend Scandinavisch land! Alles over het poortwachterschap in mijn boek ‘De huisarts als poortwachter’. Wanneer gaan de overheid en de artsenorganisaties eindelijk beseffen dat ons desolate zorglandschap verband houdt met het poortwachterschap van de huisarts als hoeksteen van ons zorgstelsel?

Reactie op Werken aan de agenda van de zorg
auteur : Bernard Kral
stad :
beroep : Huisarts
bericht : Eindelijk eens iemand die het idee : “de nederlandse zorg is een van de beste in de wereld” nuanceert. Het werd tijd, we zijn middenmoter. Daar wil ik het algemene idee dat “huisartsen de zorg goedkoop houden “ nuanceren. Door de zeer lage toegankelijkheid van de Nederlandse huisartsenzorg scoren we hier internationaal goed op (opm. GvL: auteur bedoelt neem ik aan ‘hoge toegankelijkheid’). Maar mogelijk is de zorg daar erg duur van geworden: veel extra handelingen en vroege verwijzingen.

auteur: Merhai
stad : Lelystad
beroep : Anesthesioloog
bericht : Beste Gijs Met veel plezier en een glimlach om de mond heb ik jouw artikel in MC gelezen aangaande de Nederlandse zorg. Ik ben ervaringsdeskundige Gestudeerd in Amsterdam, gespecialiseerd in Brussel, gewerkt in Spijkenisse , daarna in Lelystad ( beide failliet , ligt het aan mij??), daarna Hoogeveen . Overal actief geweest in diverse managementlagen en diverse contacten gehad met de IGJ, verzekeraars , dbc onderhoud en zo meer. Als interim manager zaken geregeld voor oa Terneuzenen en diverse privéklinieken in nederland en België Ik kan het u zeggen. In België is de toegankelijkheid beter, de administratie minder, de kwaliteit beter, de waardering voor de dokter meer. De rode duivels zijn nr 1 op de wereldranglijst , nou de zorg is niet veel minder. Ga zo voort. Vrgr Marlon merhai Verstuurd vanaf mijn iPhone

auteur : Jan Keppel Hesselink
stad : Bosch en Duin
beroep : Arts-pijnbehandelaar
bericht : De OECD-indicatoren werden al door collega Professor Zbygniew Prlwytzkofsky indertijd uitgebreid bestudeerd en hij kwam tot geen andere bevinden dan : ‘Praw, welk een Wahnzin: dat is alles ja gans onwetenschappelijk…’ desalniettemin, hebben de OECD indicatoren het toch blijkbaar gehaald. Dat kunnen we niet anders dan betreuren, omdat door de OECD-indicatoren de zicht op de horizon verdwijnt. Degene die de wereld kent en gekend heeft, en elke keer terug keert naar ons Vaderland, die begrijpt wat ik bedoel. Want: nergens ter wereld, dan in dat kleine , maar toch grootsche Vaderland is de gezondheidszorg zo puik, de wegen zo recht en vlak, de waterleiding zo solide, de elektriciteit ze betrouwbaar. Maar helaas hebben de OECD-indicatoren de visie op dit geheel verduisterd.

auteur: J.J. van der Harst
stad : Hengelo Ov
beroep : Huisarts (gepens.)
bericht : Helemaal eens met collega Bonte. Aan het hele marktwerkingsprincipe ligt een primaire denkfout. We hadden een simpel systeem en hadden dat nog kunnen vereenvoudigen. Rampzalig is de achterdocht vanuit Den Haag en bureaucratische rompslomp. Het artikel “de lijstjesman” gisteren in de NRC spreekt voor zich. Financiering eerst via 1 partij , nu 31 potjes en daar komen de maatsregelen van de inspectie nog bij. Wanneer gaat nederland nu eens echt dereguleren. Waarom doen we het ook allemaal. De jeugdzorg transitie en de zorgwet verdienen een parlementaire enquete.

auteur : G.J. Bonte
stad : Dalfsen
beroep : Neuroloog
bericht : (1) Tot zover de marktwerking in de zorg. Wat heb je nog meer nodig om te concluderen dat dit een grote mislukking is? Veel duurder zonder enige gezondheidswinst! Met een enorme toename aan “bullshit jobs” van controleurs en administrateurs. Het neoliberalistisch denken heeft zijn hoogtijdagen achter de rug. Het zal nog heel veel tijd, geld en energie kosten om de negatieve gevolgen te boven te komen… (2) Het stuk van Gijs van Loef is een vingerwijzing dat het met de kwaliteit van zorg in Nederland niet de goede kant op gaat, en dat de kosten exponentieel stijgen.

OESO-dashboard de enige echte zorgranglijst

Eind januari publiceerde de door Big Pharma gesponsorde club uit Zweden de jaarlijkse EHCI-index waar de pers in de moderne Europese landen- gelukkig – op het web nauwelijks nog aandacht aan besteedt. Maar de vraag: Hoe Goed zijn de Zorgstelsels van Moderne Europese Landen? blijft niet minder actueel en relevant, juist omdat iedereen in Nederland zich verschuilt(de?) achter de zo verleidelijke boodschap van dit ‘Health Consumer Powerhouse‘. Er is geen definitief antwoord op deze vraag te geven. Maar er is een geobjectiveerd tegengeluid nodig op wat ik wel eens in tweets de ‘zorgleugen’ heb genoemd en dat tegengeluid vindt u hier.

Ik doe sinds een jaar of twee pogingen om op een interactieve en transparante wijze tot onderbouwde en verifieerbare antwoorden te komen op deze vraag en publiceer dit op mijn website. Lees de publicaties op deze blog (MENU BLOG MARKTWERKING), de belangrijkste zijn gemarkeerd en u kunt ze door naar beneden te scrollen in korte tijd tot u nemen.

( Over ZORGSTELSELRANGLIJSTEN > https://gijsvanloef.nl/2017/09/03/zorgstelselranglijsten/)

Naar mijn weten is de beste zorgranglijst te construeren op basis van de online beschikbare en jaarlijks geactualiseerde OESO Health at a Glance-data tabellen en rapporten. Dit is bevestigd door Prof. Patrick Jeurissen (minVWS/RadboutUmc). De OESO-database maakt een vergelijking van alle moderne Europese landen mogelijk, hetgeen niet mogelijk is met de publicaties van het Commonwealthfund, dat ook geen longitudinale database zoals de OESO heeft.

In Health at a Glance 2017 is voor het eerst een Indicator overview: OECD snapshots and country dashboards opgenomen: http://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/health-at-a-glance-2017/indicator-overview-oecd-snapshots-and-country-dashboards_health_glance-2017-4-en;jsessionid=6uksl0n23s80b.x-oecd-live-02

In het vervolg spreek ik van ‘het OESO-dashboard’.

Op dezelfde wijze als eerder heb ik de scores van de 14 moderne Europese landen op basis van dit dashboard gewogen (en gekalibreerd, indien nodig) en in een tabel gezet. Het OESO-dashboard kent slechts drie waarden/scores (Zie: Methodology, interpretation and use, pag. 20: For a typical indicator, about 65% of the countries (23 countries) will be close to the OECD average, with the remaining 35% performing significantly better (green) or worse (red), enz.):

  1. beter dan het OESO-gemiddelde – in de tabel een score 1
  2. ongeveer het OESO-gemiddelde – in de tabel een score 2
  3. slechter dan het OESO-gemiddelde – in de tabel een score 3

Dit geeft de volgende tabel op basis van het OESO-dashboard, met geheel rechts de uiteindelijke ranking in rood:

Nederland komt uit op een gedeelde 5/6e plaats met Finland. Het probleem is dat de score 2 dominant is in de gehele tabel, veruit de meeste scores liggen rond het OESO-gemiddelde, de verschillen zijn daardoor op het oog maar klein. De ranking gaat van 1 (beste) tot 14 (slechtste), maar de verschillen tussen de landen zijn klein of zelfs geheel afwezig. Belgie zou er het slechtste uitkomen, maar het scoort maar twee keer onder het OESO-gemiddelde en voor de rest gemiddeld (NB: twee variabelen zijn niet meegeteld vanwege het ontbreken van 4 waardes of meer, grijs gearceerd). Deeltabel 1.3 brengt ons niet veel verder. De coverage is in alle landen 98% of hoger (Nederland scoort 99%, veel landen scoren 100%), de 2e variabele is een financieel kengetal (zie hierna), bij de 3e en 4e variabele missen 4 scores of meer.

Een in mijn ogen aanzienlijke verbetering van de tabel is mogelijk door per variabele de absolute score van de 14 landen in de onderlinge vergelijking te waarderen met de punten 1 t/m 14 zoals in de eerdere door mij gepubliceerde beoordelingen – dus op basis van de feitelijke scores in de onderliggende excels. Zie verder > https://gijsvanloef.nl/2017/11/10/tendens-daling-kwaliteit-medische-zorg-t-o-v-eu14-zet-door-2007-2017-oeso/

Om Kwaliteit tegenover Kosten te kunnen plaatsen zijn vervolgens de twee financiele variabelen geelimineerd. Deeltabel 1.3 laat ik nu weg. De volgende tabel geeft een totaalbeeld van de Kwaliteit van de gezondheid en de gezondheidszorg (d.w.z.: de gezondheid van de bevolking – deetabellen 1.1 en 1.2 – en de kwaliteit en de omvang van de medische zorg – deeltabellen 1.4 en 1.5) met geheel rechts de uiteindelijke ranking in rood:

Nederland komt uit op een 4e plaats. De groen gearceerde variabelen komen ook voor in de eerdere door mij gepubliceerde beoordelingen (‘Life expectancy’ is eerder als de gemiddelde variabele genomen, zonder het onderscheid in aparte variabelen man/vrouw/65+).

Maar het kan nog beter, dan wel zuiverder. De ‘Risk factors‘ (subtabel 1.2) gaan over de gezondheid/gezonde leefstijl van de bevolking en de mate van luchtvervuiling: Leefstijl en Leefomgeving, het gebied van preventief gezondheidsbeleid. De Zweden en de Noren zijn – en leven – klaarblijkelijk kerngezond, Oostenrijkers, Duitsers en Belgen zijn ongezond, Nederlanders scoren gemiddeld. Om een beter beeld te krijgen van de kwaliteit van zorgstelsels in engere zin zou je deze niet in ogenschouw willen nemen. Verder lijken mij nog twee aanpassingen verdedigbaar:

  1. Eliminatie van ‘Dementia prevalence‘, omdat dementie direct samenhangt met de ouderdom van de bevolking. Immers: Hoe ouder de bevolking, hoe meer zorg nodig. De Noren en Nederlanders zijn de jongste bevolkingen en hebben de laagste dementie-cijfers;
  2. Eliminatie van ‘Antibiotics’, omdat men niet kan stellen dat veel of weinig gebruik goed of slecht voor het individu is. Nederland scoort hierop uitzonderlijk en velen vinden dat Nederlandse medici het juiste beleid m.b.t. antibiotica volgen (van uiterste terughoudendheid). Maar in andere landen denkt men hier kennelijk anders over.

Dit geeft tenslotte de volgende tabel op basis van het OESO-dashboard, met geheel rechts de uiteindelijke ranking in rood:

Nederland komt nu uit op een 6e plaats. Noorwegen en Zwitserland (geen EU-landen! – vandaar mijn benadering van de EU-14) scoren het beste net als in de andere tabellen. In de laatste tabel, die zoals beargumenteerd mijn voorkeur heeft, scoort Zweden relatief slecht. Zweden scoort tweemaal de slechtste beoordeling (14 pt.) op twee variabelen die niet voorkomen in de longitudinale reeks van 2007 > 2017 omdat die gegevens van eerdere jaren ontbreken. Zo simpel is het.

Wordt vervolgd (met nadere toelichting).

Ontwikkeling van de ‘Zorgwaarde’ van de Cure EU14

Zie verder: https://gijsvanloef.nl/2017/11/11/prijs-en-prestatie-van-de-medisch-curatieve-zorg-in-eu-14-oecd-nederland-8e-gaat-achteruit/

Scroll via MENU > BLOG MARKTWERKING naar beneden voor de opbouw van mijn analyses