uitslag Poll (twitter): 80% kiest voor radicale vernieuwing van de zorg

De looptijd van de poll was 7 dagen. 
17 x retweet, o.a. door de directeur strategie en kennis covid-19 van de rijksoverheid.
Mijn voorzichtige inschatting is dat de poll een gevarieerd bereik heeft gekregen en buiten de 'eigen bubbel' is gekomen. 

Vaccinaties – internationaal overzicht EU14

post is afgesloten. Uitleg over vaccinvoorraad staat op https://coronadashboard.rijksoverheid.nl/artikelen/is-de-voorraad-vaccins-nou-echt-zo-groot-of-zit-het-anders

Na de hertelling doet Nederland het aanzienlijk beter, we maken een reuzesprong op de EU14-ranglijst. Zie:

Overzicht van maandagochtend 12 april 2021. Twee opvallende punten:

Zwitserland wisselt Nederland af in de bezemwagen (combinatie % vaccinaties/inwoner en registratie-achterstand)

Aantal ingekochte vaccins (‘distributed’; ‘verwacht geleverd en beschikbaar’) d.d. 11/4 volgens dashboard rijksoverheid 4.125 miljoen, volgens ECDC 4.525 miljoen. Verschillende definities?

Aantal geleverde vaccins volgens ECDC: staafdiagram rechtsonder

Eerder:

Nederland-in-de-bezemwagen-coronavaccinaties-EU14

Vaccinaties: Nederland voldoet als enig EU-land niet aan registratieverzoek ECDC

update 10 april - NEDERLAND HEEFT ALS ENIGE EU-LAND ZIJN REGISTRATIE NIET OP ORDE. 
European Centre for Disease Prevention and Control: "EU/EEA countries may upload data at any time, but as a minimum they are requested to report twice a week." 
Zie hieronder de oude post, laatst geactualiseerd rie dagen geleden.
----------------------------------------------------------------------------------------------------

Van meet af aan zit Nederland van de EU14 wederkerend in de bezemwagen qua aantal vaccinaties per inwoner.

Selectie van alle moderne west-europese landen (EU14), de standaard verzameling in mijn publicaties en blogs over de medische gezondheidszorg in ons land.
Het VK met een vaccinatiegraad boven de 50% is niet getoond in de bovenste grafiek. Data van Nederland lopen achter.


Bronnen: Ourworldindata.org, economist.com
Eerdere publicaties:
Discussiestuk Zorg voor de Toekomst
Zo raakte Nederland achterop bij het vaccineren
Medische zorg achteruit op alle zorgranglijsten
Kosten en kwaliteit EU14 obv OECD Health at a Glance 2019
Het Platform Betrouwbare Zorgcijfers doet een oproep aan de landelijke media Goede gezondheidszorg begint bij betrouwbare cijfers

Rectificatie in ESB-publicatie ‘Zorgverzekeringswet helpt om zorguitgaven in toom te houden’

update 22/2 19:30 uur – ESB meldt: “We hebben deze fout inmiddels rechtgezet. We vermelden deze rectificatie ook in de online versie van het stuk.”

Het bericht blijft veel aandacht trekken!

Reactie van één van de meest prominente wetenschapper-bestuurders van de afgelopen decennia: “Frappez toujours!” Prof. Daniel van Vuuren (co-auteur) en de redactie van ESB hebben mij bedankt voor mijn oplettendheid. Het wordt gerectificeerd door ESB.

ESB 106 ‘Zorgverzekeringswet helpt om zorguitgaven in toom te houden’

auteurs M.Tanke, D. Ooms, D. van Vuuren

Fig. 1.b Kwaliteit (levensverwachting) betreft de ‘Levensverwachting bij geboorte’ (LV; middelste grafiek rechts) De grafiek geeft aan dat Nederland een hogere LV heeft dan Frankrijk, dit klopt niet. Het is omgekeerd. De LV is de belangrijkste kwaliteitsindicator van gezondheidszorg systemen (er zijn vele honderden indicatoren, zie voor een synopsis bijv. OECD Health at a Glance), dit is algemeen bekend. volksgezondheidenzorg.info

Mijn kritiek op het artikel gaat verder.
Inhoudelijk – Wie mijn analyses kent kan de kritiek voor zichzelf uittekenen.
Verder – De auteurs zijn niet onafhankelijk.
Cru gezegd: Dit is een advertorial
Voor nu verwijs ik naar mijn publicaties op de site (en in ESB, Medisch Contact, de Volkskrant e.v.) en in het bijzonder deze analyse:
Kosten en kwaliteit EU14 OECD

Discussiestuk ‘Zorg voor de Toekomst’ (internetconsultatie minVWS)

reacties van andere deskundigen

Dr. Roger Sorel (bestuurder geneesmiddelensector) – ‘Goed stuk!’

Dr. Peter Harteloh (medical statistics researcher, CBS) – ‘Mooi stuk!’

Dr. John Jacobs (medisch wetenschapper, immunoloog), Frits Bosch (Gz-psycholoog en schrijver) – aanbeveling op twitter

Prof. Dr. Jaap van den Heuvel MD MBA MAC (ziekenhuisbestuurder) – ‘Gijs heeft weer goed op een rij gezet wat er beter kan, maar dit levert al met al geen vrolijk beeld op. We hebben met elkaar een groot probleem in de zorg. De andere kant opkijken gaat ons niet meer helpen.’

Cock de Graaf (zorgverzekeringsdeskundige) – ‘Gijs vat zijn doorwrochte commentaar op de thema’s van de overheid bondig en zeer kundig samen en legt daarbij, gelukkig, de vinger op vele zere plekken en geeft daarbij ook argumentatie, onderbouwing en oplossingsrichtingen. Daar zouden ze in Den Haag heel blij mee moeten zijn. We zullen afwachten wat ze met zijn beantwoording gaan doen!’

Indiener Dr. Herman Suichies (oud-huisarts en bestuurder VPH) – ‘Goed stuk!’ >bijdrage HE Suichies

Indiener Dr. Mischa Anna Selis (psychiater) – ‘Mooie bijdrage! Hard nodig! >bijdrage MA Selis

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

Lees hier mijn inzending voor de internetconsultatie Discussiestuk ‘Zorg voor de Toekomst’

website overheid.nl internetconsultatie bijdrage GJ van Loef
Reactie op Discussienota Zorg voor de Toekomst GvL 31012021

Antwoord op de 1e vraag: Herkent u zich in de drie thema’s als de thema’s waar de komende jaren meer verandering op nodig is?

1e thema – Preventie: Volmondig ja. Gezonde leefomgeving en gezonde leefgewoonten horen bij een verduurzamende samenleving waarbij een goede gezondheidszorg voor allen ook betaalbaar blijft.
2e thema – Organisatie & Regie: Zeker. Maar het intact laten van de huidige deelzorgstelsels, zonder robuuste landelijke randvoorwaarden is geen oplossing. De voorgestelde ‘fine-tuning’ d.m.v. veel genoemde opties zal tot nog hogere stelselkosten leiden. Bij de bestrijding van epidemieën zoals corona is een centrale regie vereist. Nederland deed dit vroeger veel beter dan nu.
3e thema – Vernieuwing en werkplezier: Dit thema is qua uitwerking niet goed doordacht, de uitwerking is gekunsteld. Maar de aparte deelthema’s zijn wel belangrijk. Innovatie is nu teveel een ideologie, een panacee. Werkplezier is essentieel, want zorg draait om de relatie tussen zorgprofessional(s) en patiënt/zorgbehoevende.

(Professoren Poiesz en Caris zeggen hierover: ‘De thema’s ‘vernieuwing’ en ‘werkplezier’ zijn samen in één uitgangspunt ondergebracht. Dit is een doordenker, wat het is niet direct duidelijk wat ze met elkaar te maken hebben. Vernieuwing wordt in de nota gezien als het middel waarmee het werkplezier kan worden vergroot.’ bijdrage P en C internetconsultatie VWS)

Bij alle thema’s zijn ingrijpende veranderingen nodig die verder gaan dan de voorgestelde beleidsopties, die teveel voortborduren op het bestaande, onwerkbare hybride systeem. Althans, als we de zorg in de toekomst kwalitatief goed, toegankelijk en betaalbaar voor iedereen èn houdbaar op macro-niveau (vast % BNP) willen houden, met breed draagvlak vanuit de samenleving (solidariteit).

Afbeeldingen uit de bijdrage






Corona nekslag voor het zorgmarktdenken

Dit artikel is eerder gepubliceerd op 9 maart 2019 onder de titel ‘Waarom de marktwerking de kwaliteit van de medische zorg uitholt’

Het faillissement van twee ziekenhuizen heeft het debat over de marktwerking in de zorg op scherp gezet. Niemand weet waarom juist deze ziekenhuizen failliet moesten gaan en waarom op zo’n abrupte, onzorgvuldige manier.

De filosofie van marktwerking werkt niet omdat het inherent tegengesteld gedrag vraagt van de betrokkenen in de zorgverlening. Commerciële belangen en concurrentie moeten samengaan met vertrouwen en samenwerking. Wat de zorgeconomen ook beweren, deze tegenstelling – in menselijk gedrag en in het stelselontwerp – tart de logica. Het gaat namelijk in dit geval niet om een vorm van publiek-private samenwerking zoals we dat uit de praktijk en de leerboeken kennen.

De idee dat marktwerking in de zorg het ei van Columbus zou zijn, is overigens ergens wel te begrijpen. We leven in een land waarin iedereen gelijk is, iedereen vrij wil zijn van betutteling en zijn eigen keuzes maakt en zijn eigen wiel uitvindt. Leiderschap en centrale sturing, daar zijn we met zijn allen allergisch voor. Ik noem dit de culturele dimensie. De marktwerkingsgedachte past ogenschijnlijk goed bij een land waarin iedereen zijn eigen gang wil kunnen gaan, maar de schijn bedriegt. Iedereen is wettelijk verplicht te betalen voor zorg (alhoewel, we hebben de casus Jordy Zwarts), de verwachting dat daar het recht op zorg tegenover staat is dus logisch: Zorg is geen markt, maar een recht. Een patiënt is geen consument, maar een zorgbehoevende.

Het feit dat een stervend mens te horen krijgt dat hij moet verhuizen vanwege de sluiting van het ziekenhuis is mensonterend, maar dat is wat er nu gebeurd. Patiënten die naar huis worden gestuurd omdat ze de verkeerde zorgpolis hebben, het is schering en inslag. Er komen steeds meer ontzorgde streken in welvarend Nederland waar je maar beter niet kunt blijven wonen. Want er is geen opvolgende huisarts meer en het dichtstbijzijnde ziekenhuis/SEH ligt op minimaal een uur reisafstand. Ziehier het echec van de gereguleerde marktwerking.

Wat de overheid heeft gedaan om die tegengestelde krachten van concurrentie en samenwerking in toom te kunnen houden, is de bouw van een zeer verfijnd systeem van checks en balances, een hybride, complexe zorgmachinerie. Die nooit af is. Dit hybride en marktgedreven zorgstelsel legt de prikkels verkeerd en benadert de patiënt niet holistisch maar als een gefragmenteerd wezen waaraan gesleuteld (en verdiend) kan worden. Fragmentatie van lichaam en geest geeft verdienmodellen. Het stelsel is omzet-gedreven en niet zorgkwaliteit-gedreven. Toch moet zorgkwaliteit altijd worden geborgd (patiëntveiligheid is een absolute vereiste) en dit leidt onvermijdelijk tot steeds minutieuzere controles en toenemende ondoorzichtigheid (bureaucratie), het tegenovergestelde van transparantie. Het leidt tot torenhoge indirecte kosten, waardoor minder geld beschikbaar is voor de zorg. OntRegelDeZorg?

Ik kom tot de volgende argumenten tegen marktwerking in de medische gezondheidszorg (Aanvullingen zijn welkom).

A Het is ongewenst vanuit het patiëntperspectief, alleen bij de huisarts staat de patiënt (als holistisch wezen) centraal. Maar de patiënt die voor meervoudige behandeling doorverwezen wordt naar de 2e lijn komt in een krachtenveld waarin optimale samenwerking tussen zorgspecialismen vaak problematisch is. Een uitzondering geldt voor de electieve behandelingen, een profijtelijke business, waar de wachtlijsten in Nederland kort zijn. De patiënt staat zeker niet centraal bij veel toeleveranciers van medicijnen en medische hulpmiddelen, die vaak zuiver profitgedreven opereren en lak hebben aan het patiëntbelang (zeldzame ziektes hebben geen verdienmodel) en patiëntveiligheid. Marktwerking fragmenteert een patiënt in stukjes, voor elk stukje een businessmodel met betalende klanten.

B Concurrentie (en machts-)denken is ongewenst vanuit het perspectief van zorgverleners die juist moeten en willen samenwerken. Het maakt werken in de zorg onaantrekkelijk. Er is een toenemende schaarste aan gespecialiseerde zorgverleners op MBO en HBO-niveau. Het ziekteverzuim en personeelsverloop in de zorg is historisch hoog.

C Het werkt niet omdat er geen transparantie van prijzen en kwaliteit is, waardoor de burger geen beredeneerde keuze tussen zorgpolissen kan maken (wellicht m.u.v. de hoogte van het vrijwillig eigen risico). De consumentenbond spreekt van een polisjungle. Volgens de Raad voor de Volksgezondheid en Samenleving heeft het tripartite zorgverzekeringsmarktstelsel de zorgverlener en zorgvrager van elkaar vervreemdt.

D Het werkt niet in de zorgverzekeraarsmarkt, feitelijk een oligopolie van een paar zorginkoopconcerns die op basis van overheidsgaranties en met politiek-bestuurlijke dekking vrij spel hebben en met een polisjungle een schijnmarkt hebben gecreeerd. Er zijn vrijwel geen nieuwe toetreders (muv. IptiQ, een zwitsere zorgverzekeraar), de barrières zijn te hoog.

E Marktwerking leidt tot een tomeloze innovatiedrift met als keerzijde weer toenemende bureaucratie. Elke nieuwigheid vraagt om nieuwe regels omwille van de patiëntveiligheid en heeft een langdurig ‘toelatingsprogramma’ te doorlopen. Maar het gros van de innovaties mislukt, time to market duurt vaak te lang. Investeringen worden niet terugverdiend.

F Marktwerking stimuleert omzet en – vanuit het perspectief van de belasting- en premiebetaler – een onbeheersbare kostenontwikkeling. Het maakt de zorg onbetaalbaar voor de lagere en middeninkomensgroepen, maar ook voor chronisch zieken en (geestelijk) gehandicapten. In de eerste jaren van de Zorgverzekeringswet liepen de kosten dan ook volledig uit de hand, totdat Rutte-2 ingreep met de budgettering (hoofdlijnenakkoorden). De wal keerde in 2011 het schip.

G Het marktgedreven zorgstelsel is ondoelmatig. De marktwerking brengt een zeer complex beheerssysteem voort – een hele trits aan bestuurs- en beleidsorganen en toezichthouders – waarin zelfs insiders de weg kwijtraken. Deze bureaucratie is verre van transparant en kost heel veel geld, waardoor minder geld voor de zorg beschikbaar is.

H In een zorgverzekeraarsmarkt bestaat een blinde vlek voor centrale planning van landelijke zorgvoorzieningen en centrale randvoorwaarden (zoals ICT-standaarden). Zorgverzekeraars hebben deze regisserende rol als marktmeester, maar kunnen dit natuurlijk nooit waarmaken. Veel zorgvoorzieningen (organisatorische eenheden van samenwerkende zorgverleners) staan onder druk en verdwijnen (spoedeisende hulp, kleinere ziekenhuizen, specialistische ggz) en vooral ook in de periferie buiten de Randstad. Het plotselinge faillissement van de ziekenhuizen is een voorbeeld van dit marktfalen.

I Marktwerking holt de publieke sector van binnen uit. De markt zuigt de kennis weg die in de publieke sector met publieke financiële middelen is opgebouwd door universiteiten en kennisinstituten. Het is de keerzijde van de valorisatie gedachte. Essentiele kennis moet ‘publiek’ blijven. Zie de problematiek rondom de nieuwe geneesmiddelen.

J De Nederlandse bevolking wil dit marktgedreven zorgstelsel niet (meer). Het is dan ook niet verassend dat een meerderheid van de Nederlandse bevolking het zorgstelsel fundamenteel wil veranderen. Men wil meer publieke sturing en minder marktwerking. En men wil, het gaat per slot van rekening om eigen geld, van meet af aan betrokken zijn bij het herontwerp van de zorg.

Bevestiging vanuit onafhankelijke data-analyse van de OESO
De kwaliteit van de Nederlandse medische zorg gaat sinds de invoering van het systeem van gereguleerde marktwerking langzaam maar zeker achteruit in vergelijking met andere moderne Europese landen, zo blijkt uit een analyse van OECD-data. Deskundigen hebben dit bevestigd.

Onderzoeksartikel Nederlandse zorg valt van haar voetstuk
Oktober 2018 verscheen in Medisch Contact het onderzoeksartikel ‘Nederlandse zorg valt van haar voetstuk’
Het onderzoeksartikel en de nadere toelichting en onderbouwing vindt u op deze website.

Corona: 2e golf in Europa, enkele statistieken (II)

Deze post is afgesloten.

20/1/’21 – update Tabel, Economist (NB: Gisteren publiceerde Economist enige tijd de verkeerde grafiek, waarbij de kleuren rood en blauw verwisseld waren, zie afb. links:goed en rechts: fout)

De ontwikkeling van het aantal coronadoden in ‘modern Europa’ (Griekenland is toegevoegd obv. de opmerkelijke lage uitkomst van de 1e golf) blijft interessant. De sterfte in de 2e golf is inmiddels hoger dan in de 1e golf, ondanks de lessons learned zoals de progressie in de vroegbehandeling mbv. medicijnen.

(1e golf in totaal ca. 180.000, 2e golf inmiddels ca. 250.000)

Op basis van dezelfde indeling als het CORONA DASHBOARD EW16/W28 maar zonder de correcties voor bevolkingsopbouw en onderrapportage is de lijst nu als volgt:
(bron: Corona Dashboard EW16/W28)

•   Zwart: > 1500 doden per miljoen inwoners – België
•   Diep donkerrood: 1000-1500 doden per miljoen inwoners – Italië, UK, Spanje, Frankrijk, Zweden, Zwitserland
•   Rood: 500-1000 doden per miljoen inwoners – Portugal, Oostenrijk, Nederland, Duitsland, Griekenland, Ierland
•   Sierra: 200-500 doden per miljoen inwoners – Denemarken
•   Lichtbruin: 100-200 doden per miljoen inwoners – Finland
•   Geel : 50-100 doden per miljoen inwoners – Noorwegen

 

Toelichting tabel:
5/8/20 – peildatum einde 1e golf: aantal geregistreerde coronadoden/miljoen, bron: worldometers
20/1/21 – peildatum midden 2e golf: aantal geregistreerde coronadoden/miljoen, bron: worldometers.
underreporting CD EW16: onderreportage doden (excess mortality: hoe hoger het %, hoe groter de onderreportage)

 

 

 

Economist, 20/1/2020
NB Griekenland en Finland ontbreken in deze visualisatie. Tip: vergelijk met de landentabel.

Oude post met bronnenlijst: Corona 2e golf Enkele statistieken