augustus | 2026 | Gijs van Loef

John J.L. Jacobs, PhD en drs Gijs van Loef

Het artikel wordt de komende week aangeboden aan de Parlementaire Enquêtecommissie Corona.

Covid-19 had en heeft een grotere impact op de gezondheid in Nederland dan in andere (West-)Europese landen. Het Nederlandse beleid week af, hetgeen kan duiden op een mogelijk verband. Het advies is te kiezen voor het voorzorgsprincipe volgens wetenschappelijke epidemiologisch inzichten.

Download hier het volledige artikel:

Jacobs-VanLoef-PEC Download

Toelichting vaccinatiegraad

In het openbare verhoor met de heer de Jonge (destijds minister van Volksgezondheid) is door hem meerdere keren de vaccinatiegraad ‘85%’ genoemd. Om precies te zijn zeven keer. Maar de Jonge herhaalde slechts wat al door anderen voor hem was gezegd. Hij werd op het verkeerde spoor gezet door uitspraken over de vaccinatiegraad van de heer van Dissel en mevr. Sonnema (DG Volksgezondheid VWS).

chronologie van uitspraken over de vaccinatiegraad

5 juli ’26, Jaap van Dissel (voorzitter OMT): “En andere hebben dan bijvoorbeeld in de alpha-golf nog het voordeel van de vaccinatie, die nog steeds aanzienlijk is. Want toen zaten we op iets van 85% (…)”

6 juli ’26, vraag commissielid aan mevr. Sonnema (DG Volksgezondheid) : “Dan wil ik nog met u verder spreken…over de vaccinatiegraad. Minister De Jonge spreekt namelijk in september 2021…de ambitie uit om…boven de 90% uit te komen. Gezien de opkomst van de…besmettelijke delta-variant. Eerder lag het streefcijfer op 85%. Mijn eerste vraag is…hoe realistisch was het streven naar een vaccinatiegraad…van 90%?” Antwoord mevr. Sonnema: “Aan het begin van de…pandemie hebben we…nooit gedacht dat we dit soort hoge…vaccinatiegraden zouden gaan halen. Want uiteindelijk zijn we…begin…juli…zaten we op 85%. En eind van…20…eind van 2021…zijn we uitgekomen op…89,1% volgens mij…van de bevolking. Die tenminste één prik…had gehaald. Dus je zou kunnen zeggen…we zijn er in de buurt gekomen.”

8 juli ’26, Mona Keijzer (staatssecretaris EZ): “Zo, volgens mij was inmiddels de vaccinatiegraad 80, 85 procent. Alle volwassenen waren in de gelegenheid geweest om zich te vaccineren.”

10 juli ’26, Hugo de Jonge: “Misschien even terug eerst naar de context van dat moment. Ruim 85% van de mensen was toen gevaccineerd, denk ik. Twee keer geprikt denk ik zelfs in november.”

gangbare definitie vaccinatiegraad

De vaccinatiegraad wordt afgemeten tegen de totale bevolking. Dit is begrijpelijk, immers veel vaccinaties horen bij een kindervaccinatieprogramma, waarbij jonge kinderen gevaccineerd worden tegen ziekte waarbij doorgaans een levenslange bescherming wordt opgebouwd. Denk aan polio, hepatitis B, bof, mazelen, rode hond en meningokokken. (WHO, ECDC) Covidvaccins worden dus gemeten als percentage van de hele bevolking. (WHO; ECDC) Het percentage gevaccineerden bedroeg in Nederland ten hoogste 72%, na de eerste coronaprik.

Het European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) geeft de meest volledige data van vaccinaties van de Europese landen. Alleen het ECDC geeft cijfers van de groep 18+ van de bevolking per land. De cijfers van ECDC:

Nederland had de laagste vaccinatiegraad van West-Europa na het eerste vaccinatiejaar 2021, 64%
De groep 18+ van Nederland had ook de laagste vaccinatiegraad van West-Europa na het eerste vaccinatiejaar 2021, 77%
Het hoogste percentage van de groep 18+ was 84,6%, na de eerste prik. Dit was eveneens het laagste percentage van West-Europa.