Lecture Debate: To reform or not to reform the Dutch Medical Healthcare system (RadboudUMC)

Opnieuw mocht ik dit gastcollege verzorgen. Gastheer is Dr. Niek Stadhouders (IQ Healthcare), coordinator van de mastercourse Health Policy and Economics.

Een tweetal sheets:


Een korte fotoimpressie:

Vorig jaar: Gastdocent Radboudumc 2018

KRONIEK (SLOT): Het totaalaanbod van de acute medische zorg implodeert!

TIJDLIJN VAN BERICHTEN TOT HET OORSPRONKELIJKE BERICHT (SCROLL DOWN)

MET HET AANNEMEN VAN 6 MOTIES OVER DE ACUTE ZORG DOOR DE TWEEDE KAMER (10 dec. jl.), IS EEN INGRIJPENDE HERSTELOPERATIE IN GANG GEZET OM DE ACUTE ZORG TE REDDEN. DE MOTIES KOMEN VAN CDA, SP, PVV, GROEN LINKS EN DE PvdA. DIT BLOG OVER DE IMPLOSIE VAN DE ACUTE ZORG, WAAR IK EEN HALF JAAR GELEDEN MEE BEGON, WORDT NU GESTOPT
De 6 Moties:







30/11/2019 – VGZ helpt eerstelijnszorg om zeep VGZ helpt eerstelijnszorg om zeep

26/11/2019 – Huisartsen slaan alarm: ‘Geen goede zorg voor kwetsbare patiënten’ RTLnieuws Geen hulp voor kwetsbaren

21/11/2019 – Uren wachten bij de spoedeisende hulp, Chaos in het ziekenhuis Gezondheidsnet

19/11/2019 OECD Health at a Glance 2019: Access to a doctor when needed (menubalk) Score below OECD-average OECD 2019 Access to care when needed

8/11/2019 – Het ministerie van VWS heeft met alle partijen in de zorg afgesproken dat er één aanspreekpunt komt voor patiënten met een acute zorgvraag. Over het hoe en wat is nog onduidelijkheid. Skipr Een aanspreekpunt acute zorg

6/11/2019 – RIVM Meer ambulances nodig: “Op werkdagen overdag zijn er in Nederland 626 ambulances nodig, een toename van twaalf ambulances. Dit heeft het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu berekend op basis van ritgegevens over 2018. Deze stijging van het aantal benodigde ambulances is groter dan in 2018. Toen waren er nog vijf ambulances meer nodig ten opzichte van het voorgaande jaar.” RIVM Meer ambulances nodig

1/11/2019 – Minister Bruno Bruins (Medische Zorg) wil een landelijk telefoonnummer invoeren dat mensen kunnen bellen als ze acute zorg nodig hebben. Dat gaf hij donderdagavond aan tijdens het debat met de Tweede Kamer over de VWS-begroting (…) Hij wil ook nadenken over de optie om acute zorg tot ‘niet-economische dienst van algemeen belang’ (Nedab) te bestempelen, waardoor het een publieke, dus onder de verantwoordelijkheid van de overheid uitgevoerde taak zou worden. Medisch Contact Bruins wil landelijk tel.nr voor acute zorg

30/10/2019 update ‘Likes’/retweets van zorgprofessionals (anderen buiten beschouwing gelaten), die ik interpreteer als evenzovele bevestigingen van mijn waarneming:

– Richard Klerks, ambulanceverpleegkundig
– Evert-Jan Pen, ambulanceverpleegkundige/IC
– Bart Bruijn, huisarts
– Toosje Valkenburg, huisarts, actiecomite HetRoerMoetOm
– AJ Ambu, ambulanceverleegkundige, opleider Rapid Responder
– Jeroen de Smit, ambulanceverleegkundige, Rapid Responder
– Jeanette Mijnders, gespecialiseerd verpleegkundige obstetrie/gyneacologie
– Marjolijn de Nijs, stafadviseur Amsterdam UMC, locatie VUmc Instituut voor Onderwijs en Opleiden
– Ton Doolaard, verpleegkundige, Marine contractors
– Marit Admiraal, verpleegkundige
– Jaap van den Heuvel, CEO Rode Kruis Ziekenhuis en Professor Healthcare management UvA
– San Oei, orthopedisch chirurg, RKZ Beverwijk
– Dick Bijl, epidemioloog, president International Society of Drug Bulletins
– Gabriella Wallner, ambtelijk secretaris OR RKZ Beverwijk
– Nancy V., verpleegkundige, LUMC
– Mattijn Amsing, verpleegkundige, zelfstandig
– Robert Joosten, HBO-verpleegkundige
– Robert van Kooten, Manager business intelligence, Isala Klinieken
– Marion Nijland-Brookhuis, SEH verpleegkundige, ZGT
– Mandy Kamp, wijkverpleegkundige, Viva! Zorggroep
– Kate van Loon, Yoga teacher, physiotherapy and functional medicine student
– Wilma A., Sr. sociaal psychiatrisch verpleegkundige
– Mark Haagmans, interventie radioloog, Zuyderland MC

28/10/2019 – Huisartsen zoeken via Kamer aandacht voor te hoge werkdruk: De rek is eruit, de basis wankelt. Dat zeggen negen huisartsenorganisaties aan het adres van alle Tweede Kamerfracties Medisch contact 28/10/2019

18/10/2019 – De Raad Kwaliteit van de Federatie Medisch Specialisten zet de eigen experts op een zijspoor en veegt ervaring als kwaliteitseis voor SEH-norm in 2019 van tafel.
Zorgvisie FMS veegt eis SEHnorm van tafel

7/10/2019 – ‘Acute zorg staat overal onder druk’ De Tweede Kamer wil een advies van de Raad voor de Volksgezondheid en Samenleving (RVS) over de acute zorg. ‘Er worden nu alleen maar seh’s gesloten’, zegt initiatiefnemer CDA-Kamerlid Joba van den Berg. Zorgvisie Acute zorg staat overal onder druk

2/10/2019

20/9/2019 – Toegankelijkheid acute zorg, brief NZa aan de minister. NB Analyse NZa o.b.v. 4 van de 11 ROAZ- regio’s, van 7 ROAZ-regio’s zijn geen bruikbare data “De analyses geven daardoor geen representatief beeld over heel Nederland en dit beperkt de NZa wel in het vormen van een gedegen overall beeld over de toegankelijkheid van seh en aanverwante afdelingen.” Tevens analyse van de responsetijden van ambulances. NZa toegankelijkheid acute zorg Een inzichtelijke samenvatting van de responsetijden van het ambulancevervoer (zorgwekkend!) lezen we in het AD> AD Ambulance in steeds meer regio’s niet op tijd

11/9/2019 – bezoek website NVSHA (Ned. Ver. van Spoedeisende Hulp Artsen), waaruit blijkt dat het aantal SEH-artsen in opleiding jaarlijks afneemt, terwijl er een grote vraag naar is (in top 5 medisch specialismen met grootste aantal vacatures). Opnieuw bevestiging van de algemene stelling dat de Acute Zorg implodeert. NVSHA feiten en cijfers

update: tabel met aanbod van acute zorg voorzieningen obv. antwoord van het RIVM. Voortschrijdend inzicht: mijn bewering dat de acute zorg implodeert wordt helaas bekrachtigd… Het bijgewerkte overzicht van het aantal lokaties waar acute zorg wordt aangeboden:

 

Retweet kamerlid Agema:

1/8/2019 – OORSPRONKELIJKE BERICHT
De acute, direct noodzakelijke (maar niet meer beschikbare) zorg bezwijkt door gebrek aan personeel, structureel mismanagement en falend overheidsbeleid.

Tweet (2 direct na elkaar) heeft ca. 21.000 weergaven – reshare o.a. door Prof. Jaap van den Heuvel.

————————————————————————————————————————————————-

Lees op mijn website kritische blogs en publicaties over onze gezondheidszorg – tegen de stroom van de ‘alomtegenwoordige bestuurlijke mooipraters’ in de media in.

Meest recente bovenaan:
Existentieel vraagstuk Gezondheidszorg

Strijd verpleegkundigen raakt het hart van de zorg
Levensverwachting Nederlander zakt verder omlaag

Houtskoolschets acute zorg: Blunder Bruins
Beeldverhaal bewierookte zorgstelsel

Reacties op opinie-artikel in deVolkskrant
deVolkskrant (lange tekstversie) Existentieel vraagstuk – Waarom zorg in Nederland juist niet tot de beste hoort

Recensie stichting beroepseer
Failliet marktwerking gezondheidszorg

Kwaliteit gezondheidszorg achteruit door marktwerking: het waarom
Onderzoeksartikel in Medisch Contact

RadarTV: Sluiting De Keizershof (particuliere woonzorg in Utrecht)

Mijn commentaar in de aankondiging, op 3:30 en 5:52 min.

Radar reportage sluiting de Keizershof

Artikel in het AD: AD Utrechtse gemeenteraad wil opheldering
Volgens de Utrechtse Internet Courant (DUIC) is dit het motief van de vastgoedeigenaar: “De investeerder wil echter alleen investeren in zelfstandige woningen in het pand. Daarom moeten de hoogbejaarden hun huis uit.” Bron: Duic.nl
Reactie Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd, citaat: “We monitoren de stand van zaken. Er is op dit moment geen aanleiding voor de inspectie om te denken dat de kwaliteit en veiligheid van zorg in het geding is.” Bron: Reactie IGJ

oorspronkelijk bericht

Maandag 2 december, NPO1 Radar TV: De ophanden zijnde sluiting van woonzorgcomplex De Keizershof in Utrecht

Ouderen moeten zorgflat uit
Je kiest er voor om je oude dag te slijten in een dure zorgflat, omdat je verzekerd wordt dat je nooit meer hoeft te verhuizen en alle zorg daar kan krijgen. En dan krijg je te horen dat je binnen een paar maanden je appartement uit moet. Wat je niet hoort: het komt doordat de zorgorganisatie aan wie jij je huur overmaakt zelf de huur voor de locatie niet betaald heeft en er daarom uitgezet wordt. Het verhaal van mevrouw Starrenburg in Radar.

Links:
Ontzorgdwonen.nl gedachtegoed
RTVUtrecht

Vergelijking State of Health in the EU (2017 en 2019): Nederland gaat achteruit

102 views

State of Health in the EU: Nederland in 2017 en 2019

De landenprofielen gezondheid van de State of Health in the EU (gezondheidstoestand in de EU) bieden een beknopt en beleidsrelevant overzicht van de gezondheid en gezondheidszorgstelsels in de EU/Europese Economische Ruimte. Hierin wordt met name ingegaan op de bijzondere kenmerken en uitdagingen in elk land tegen een achtergrond van vergelijkingen tussen landen. Het doel is beleidsmakers en mensen met invloed te ondersteunen met een middel voor wederzijds leren en vrijwillige uitwisseling. De profielen worden gezamenlijk opgesteld door de OESO en het European Observatory on Health Systems and Policies, in samenwerking met de Europese Commissie.

Een vergelijking van de ‘Belangrijkste bevindingen’ in 2017 en 2019 v.w.b. Nederland laat een opmerkelijke verandering in toon en inhoud zien. In beide samenvattingen staan 7 bullets met kernbevindingen. Als we de bullets vergelijken zien we het volgende:

Samenvattend: Nederland doet het slechter dan in 2017, zo blijkt uit specifieke kwaliteitsindicatoren. Het zorgstelsel lijkt niet goed (meer) te (kunnen) functioneren. De hoge zorguitgaven zijn voorlopig ‘in control’. De hervorming van 2015 is niet gelukt. Qua ICT is er geen enkele vooruitgang geboekt

Bronnen:
EU NL 2017
EU NL 2019

Enkele gedachten bij de ziekenhuisstaking van onze verpleegkundigen

Het gaat om een betere beloning. 5% Is zonder meer rechtvaardig.
Het gaat om minder werkdruk. Gedwongen multitasken geeft ongelukken, brengt levens in gevaar.
Het gaat om meer waardering in de zin van erkenning. Niet neerbuigend spreken van de ‘poppetjes’.
Het gaat om een andere manier van denken van het management. Minder macho.
Het gaat om een andere manier van denken door de gehele organisatie. Medisch specialisten zijn ook gewoon lid van het team, niet verheven, wel deskundig.
Het gaat om samenwerken, door en door. Niet slechts met de mond beleden (door het bestuur).
En de patiënt moet centraal staan. De zorg is geen verdienmodel.
De gezondheidszorg staat wel degelijk voor een existentieel vraagstuk.


schema van het existentieel vraagstuk

bron: (Ont)Regelmonitor 2019 VVAA

‘Likes’ van Prof. Richard Janssen (ESHPM & Tilburg University, afdeling Tranzo, Wetensch. dir. MHBA programma centrum Zorgbestuur, toezichthouder) en Prof. Jaap van den Heuvel (Healthcare Management at the University of Amsterdam & CEO of the Red Cross Hospital in Beverwijk)

Wij hebben uw reactie meteen gereed gemaakt voor publicatie in de krant. Door ruimtegebrek is het ons echter niet gelukt uw brief te publiceren. Wij betreuren deze gang van zaken en hopen een volgende keer wel tot publicatie over te gaan. Met vriendelijke groet, Brievenredactie de Volkskrant

de doos van de 5 deelzorgstelsels

Deze illustratie roept – denk en hoop ik – vooral vragen op. Zoals: Als de overheid vrijwel de gehele zorg financiert (hetzij direct dmv. belastingen, hetzij afgedwongen dmv. verplichte premies; nuance: met stijgende additionele eigen betalingen) en ook vrijwel de gehele zorg organiseert (regisseert)… wat doen die zgn. ‘zorgverzekeraars’ (die alle problemen afwentelen op de staat, cq. de patiënt) daar eigenlijk überhaupt nog? De vraag onbeantwoord laten, kabinet en heren ministers, is wellicht politiek opportuun maar – laten we wel wezen – onverantwoord (kosten bureaucratie!) en immoreel (uit menselijk oogpunt).

Nederlandse zorg verliest verder terrein (kwaliteit en kosten EU14 – update OECD 2019)

Nederland verliest in vergelijking met de gemiddelde ontwikkeling van moderne Europese landen (EU14) geleidelijk aan iets terrein in de medische zorg (‘Cure’, Zorgverzekeringswet). Dit werd drie jaar geleden door mij vastgesteld op basis van een meerjarenanalyse van beschikbare relevante medische kwaliteitsindicatoren van OESO Health at a Glance-rapporten. Publicatie in ESB Zorgstelsel 1/2017. In november 2017 werden de bevindingen getoetst o.b.v. nieuwe data (Health at a Glance 2017) en dit is nu opnieuw gedaan (Health at a Glance 2019). De drie analysemomenten (dec. 2016, nov. 2017 en nov. 2019) geven een consistent beeld.

Een positief punt v.w.b. Nederland is de recente verbetering van de resultaten bij cardiovasculaire aandoeningen (Stroke, Ischemic heart-disease). De datatabel:

Landengrafiek:

De macrokosten zijn in vergelijking met de gemiddelde kostenontwikkeling van de andere moderne Europese landen (EU14) in dezelfde periode gestegen. De rem op de uitgavengroei vanaf 2013 zien we ook bij de andere landen, m.u.v. Zwitserland (en in mindere mate Noorwegen). Grafiek:


De grafiek is nog preciezer gemaakt. Het jaar 2006 heeft index=100 voor de kostenontwikkeling. Deze blauwe lijn geeft de ontwikkeling van de macrokosten van het nederlands zorgstelsel in verhouding tot de gemiddelde ontwikkeling van de macrokosten van 11 andere landen (van Italie en UK zijn geen data bekend in de jaren tot 2011/2012). De rode lijn geeft de positie weer o.b.v. de gemiddelde kwaliteitsscore van een land. Nederland stond op de 5e plaats in 2007 en staat op de 8e plaats in 2019.

De recente analyse van de HAQ-index (EU14) en de Healthy Life Years (EU14) ondersteunt de bevindingen v.w.b. de geleidelijke achteruitgang van de kwaliteit van de medische prestaties in internationaal opzicht. Bronnen:

ESB Zorgstelsel
HAQ-index
Healthy Life Years

Indien de kwaliteit en de kosten met elkaar vermenigvuldigd worden ontstaat een indicator (‘Zorgwaarde’) van de kostprijs van de (totale) curatieve zorg. De zorgwaarde, dus de prijs van de zorg, is sinds 2007 het sterkst gestegen in Nederland en België (en Noorwegen, dat de op een na laagste totaalscore heeft). Dit betekent dat de curatieve zorg in deze twee landen steeds duurder wordt in vergelijking met de twaalf andere landen. Tabel:

Lees hier de volledige toelichting:

Actualisatie Bevindingen OESO EU14 Health 2007-2019 08112019
Bron: OECD Health at a Glance 2019

Mutaties %BNP/GDP in OECD-statistieken
De kosten-data (%BNP/GDP zijn door de OECD op meerdere momenten na publicatiedatum (opmerkelijk genoeg!) gecorrigeerd. De grootste correcties betreffen de data van Zwitserland en Nederland. Zie> stats.oecd.org . Gevolg is dat de blauwe kostenlijn van de grafiek een andere kromming heef gekregen. De foto van mijn aantekeningen illustreert die wijzigingen:

OECD dashboard (geen meerjaren) OECD Health at a Glance 2019 dashboard Zie Access to a doctor when needed (menubalk)!

Eerdere publicaties op mijn website:

over de Zorgwaarde> Zorgwaarde EU14 2007 – 2017

vorige OESO-analyse> Tendens daling zet door OESO 2007 2017