In de afgelopen jaren hebben deze 25 personen met verstand van de zorg zich positief uitgelaten over mijn kritische, onbetaalde en onafhankelijke publicaties over de nederlandse gezondheidszorg. De meesten zijn gepromoveerd (PhD).
Het Platform Betrouwbare Zorgcijfers bestaat uit een groep medestanders:
Is er sprake van een zorginfarct? Wat zeggen de cijfers?
de 6e golf
De 6e golf is begonnen, alsof het virus vrij spel heeft in ons land. Geen enkel ander modern Europees land (EU14) evenaart dit aantal coronagolven, het maximum is 5,5 (UK). Het indiceert de grilligheid en onbeheersbaarheid van het nederlandse beleid dat juist niet (NB: maar eerst wel, de groepsimmuniteit gedachte) het vrij rondgaan van het coronavirus als uitgangspunt heeft. Het indiceert ook een vrijwel permanente druk op het zorgsysteem. Alleen in de zomer van 2020 en juni 2021 was de extra (corona)druk op de zorg tijdelijk lager. Zo beschouwd is dit een indicator van het #zorginfarct.
Dagelijks aantal besmettingen (boven) en dagelijks aantal doden op dezelfde tijdschaal (x-as). Bron: worldometers.info, 3 dec. 2021 De 1e golf week sterk af: er vielen de meeste coronadoden, terwijl het gemeten aantal besmettingen erg laag was. Maar in werkelijkheid was het aantal besmettingen natuurlijk veel hoger.
de oversterfte
De 1e golf bracht een groot aantal coronasterfgevallen. Na de 1e golf was er een korte periode enige ondersterfte, verklaarbaar, veel stokoude mensen overleden door het virus een aantal maanden eerder. Maar sinds augustus 2020 zien we opnieuw een oversterfte, alleen in de maand maart 2021 een ondersterfte, die blijvend is tot op heden. We weten inmiddels dat de levensverwachting voor het eerst sinds decennia is gedaald. De nu structurele oversterfte is een indicator van het #zorginfarct.
Volgens het CBS is de oversterfte dit jaar tot en met september 5.350 doden. In 2020 bedroeg de oversterfte 14.603 doden. Vanaf 1 januari 2020 bedraagt de totale oversterfte afgerond 20.000 doden.
Excess mortality in the Netherlands. Bron: ourworldindata.org, 3 dec. 2021De levensverwachting is in 2020 gedaald met 0,7 jaar tov. 2019. Bron: Eurostat
de RIVM-indicatoren
In de afgelopen tijd zijn er steeds meer kwaliteitsindicatoren beschikbaar gekomen op de website van het RIVM http://www.volksgezondheidenzorg.info Een overzicht staat op:
Er is een selectie gemaakt van indicatoren die algemeen zijn (geen specifieke aandoening of ziekte), een aanwijzing vormen voor werkdruk en/of de kwaliteit van de geleverde zorg en een meerjarenbeeld geven (minimaal 5 jaren, doorlopend tot in het heden) waardoor trends zichtbaar zijn. Het betreft in totaal 14 indicatoren. Vrijwel alle indicatoren (12 van de 14) geven aan dat de zorg onder steeds grotere druk staat. De cijfers bevestigen het beeld van een sluipend zorginfarct.
De cijfers lopen altijd achter op de werkelijkheid, zo’n 2 jaar. Ze geven de trends aan. En toen kwam de corona pandemie…
NB1: het RIVM geeft in de helft van de gevallen (7 op 14) een m.i. verkeerde duiding van de trend, in alle gevallen te positief (RIVM zegt stabiel over tijd /neutraal , terwijl de trend neerwaarts/negatief is). Dit wordt hier aangegeven. NB2: op basis van deze criteria zijn alle relevante indicatoren geselecteerd, er is niet selectief geshopt . NB3: cijfers over aanbod van capaciteit zijn niet relevant, net zo min als zorgvraagcijfers. De druk op de zorg komt tot stand in de confrontatie van vraag en aanbod. NB4: kostenindicatoren zijn evenmin relevant.
16/10, 9:00 uur – Wat het dashboard dus NIET in beeld brengt.
15/10, 12:15 uur – Retweets van oa. huisartsen, Likes van aantal zorgverleners en medici op LinkedIn
Na maanden werp ik weer eens een blik op het coronadashboard.nl nu de eerste tekenen van een 6e golf zich aandienen.
homepage coronadashboard.nl (14/10/2021)
Een paar dingen vallen me op.
Op de homepage staan Intensive care-opnames, Ziekenhuisopnames, de Vaccinatiegraad en direct daaronder de kaart van Nederland met risiconiveau’s. Die klik ik eerst aan, op de homepage kom ik nog terug:
Het aantal risiconiveau’s is veranderd
Het waren er vijf, toen waren het er vier, nu zijn er nog drie risiconiveau’s (NB: dit heb ik niet precies bijgehouden, ik schrijf vanuit het geheugen): (1) waakzaam, (2) zorgelijk en (3) ernstig. Waarom? Bestaat (4) zeer ernstig opeens niet meer? Het aanpassen van een van de belangrijkste referentiekaders, of ijkpunten, die een totaalbeeld geven van de omvang van de pandemie maakt een betekenisvolle vergelijking (analyse) in de tijd lastig, zo niet onmogelijk. Tenminste, als je overzichtsinformatie wilt geven aan het grote publiek, waar het dashboard toch voor bedoeld is. Het is inconsistent.
Het risiconiveau is: zorgelijk
Het risiconiveau geeft informatie over de druk op de zorg door patiënten met COVID-19. Er zijn drie risiconiveaus mogelijk: (…) Welk risiconiveau geldt, hangt af van het gemiddelde aantal ziekenhuisopnames en het gemiddelde aantal IC-opnames in 7 dagen.
Met andere woorden: de ernst van de pandemie wordt volledig bepaald o.b.v. de druk op de 2e lijnszorg. De spoedeisende hulp, de 1e lijn, de huisartsenzorg en alles daar omheen, de – om in deze terminologie te blijven – 0e lijn, de mantelzorg, de nazorg aan huis van mensen met long covid enz. , waar volgens velen die in de praktijk staan maar ook enkele hoogleraren nu sprake is van een #zorginfarct, het wordt allemaal buiten beschouwing gelaten. Is daar geen corona, dan?
Wat zegt dit?! Er is weinig fantasie voor nodig om dit ‘framing door de overheid’ te noemen en dit is nog mild uitgedrukt. Het coronadashboard is – helaas – verworden tot een advertorial van het coronabeleid.
Eerdere bijdrage aan het coronadashboard van de overheid (Position paper voor de Lessons Learned van minVWS)>
14 okt. 2021 – De tweet van Sander de Hosson met de samenvatting van de adviezen was de trigger voor deze blog. Brononderzoek maakt e.e.a. minder overzichtelijk, er is veel informatie maar deze samenvatting heb ik vooralsnog niet kunnen terugvinden. Sander de Hosson heeft helaas niet gereageerd op mijn verzoek om toelichting.
Opmerkelijk: 'Quick wins' zijn absoluut het tegenovergestelde, want ze gaan allemaal over cultuurverandering bij/van/in het zorgmanagement. Het gaat hier om Anders Willen Werken als imperatief voor het zorgmanagement. Machtsuitoefening. 1/
Dit is bijzonder weerbarstige materie. In de 'Adviezen (1)' gaat het over de inzet van middelen, dus geld, voor de noodzakelijk programma's voor ontwikkeling, opleiding etc. 'Integraal Modern werkgeverschap' verwijst direct naar de cultuurverandering als 'quick win' geduid 2/
Je snapt het als je het zo beziet, maar de minister zegt het niet! #coronamaatregelen
update 20 augustus – Nederland blijft het enige land van 5 coronagolven tot op heden. Context: Berichten in de media van Hugo de Jonge die uitlegt waarom bepaalde grootschalige evenementen niet kunnen en andere wel.
Nederland is het eerste land in modern Europa met een vijfde (5e) coronagolf...
13 juli 2021 – Definitie van een golf:
een golf is een rode of een blauwe piek
overlap van blauw en rood is 1 golf (meestal rood na blauw)
een halve golf is een kleine golf die ongeveer de halve hoogte (of meer) heeft van de kleinste hele golf
uiteraard is dit een benadering, je zou het cijfermatig kunnen preciseren
NB In dit overzicht ontbreken Noorwegen (4,5 golf), Finland (4 golf) en Denemarken (2,5 golf), dit zijn de drie landen met veruit het laagste aantal corona slachtoffers in de EU14. Hun golven betreffen dus veel kleinere aantallen. Zie website ECDC:
Mijn persoonlijke aantekeningen van dit boeiende webbinar, georganiseerd door de KNMG op 16 juni jl.
Marcel Levi is de laatste spreker. Uit zijn bijdrage van 20 min. de volgende 10 stills (editors choice)
1e – Medici komen direct in actie, zonder hulp van consultants, gewoon omdat het moet!
———————————————————————————————————————————–
2e – Beloningsniveau van ziekenhuisverpleegkundigen ligt internationaal op relatief hoog niveau; de medisch specialisten verdienen het meeste ‘van overal’ (geen still).
———————————————————————————————————————————–
3e – Focus lag heel erg op de Intensive Care.
———————————————————————————————————————————–
4e – Waar blijft het Nationaal Herstelplan?
———————————————————————————————————————————–
5e – Welke patient krijgt voorrang binnen het ziekenhuis? Niet beslissen obv. wie binnen de belangrijkste dokter is, maar laat de huisarts het beslissen!
———————————————————————————————————————————– 6e – Te weinig aandacht voor de mentale gevolgen, een piek in huiselijke problemen en kindermishandeling.
———————————————————————————————————————————-
7e – Nederland uniek in de wereld in haar eenzijdige focus op ‘Code Zwart’. Wat heeft dat teweeggebracht aan angstgevoelens onder de mensen?
———————————————————————————————————————————– 8e – Pandemie van de Angst: Slecht nieuws ipv. goed nieuws, opnieuw: wat doet dat met de mensen?
———————————————————————————————————————————-
9e – Vaccineren in Nederland kwam heel laat op gang. Nu gaat het wel goed!
———————————————————————————————————————————-
10e – Nederland speelde geen enkele rol in het praktijk-vaccinonderzoek (!). Gevolg van ons gefragmenteerde, bureaucratische zorgstelsel.
“Op het gevaar af dat ik dhr. Klink tekort doe, toch nu al een reactie op dit redactioneel voorafje. Wat mij opvalt is dat hij steeds dezelfde argumenten gebruikt en kennelijk zich niet in de kritiek verdiept. Een paar punten:
a. Hij gebruikt het woord ‘marktwerking’ zonder specifiek te zijn wat hij er precies onder verstaat. Er zijn allerlei vormen van marktwerking in de zorg, sommige zijn wenselijk, andere niet. Klink blijkt een meester in het creëren van een spook: het anti-marktwerking spook! Volgens mij is hij vooral bang dat we de marktwerking van en tussen zorgverzekeraars niet meer willen en dat begrijp ik vanuit zijn positie gezien heel goed. Want deze vorm van marktwerking blijkt inderdaad niet te kunnen werken Waarom de marktwerking de kwaliteit van de zorg uitholt;
b. Dat de laatste 5 a 6 jaar de zorgverzekeraars in hun rol komen, zou dat het gevolg kunnen zijn van de door de staat afgedwongen Hoofdlijnenakkoorden? (De staat zal m.i. in elk duurzaam zorgstelsel de hoogte van het macrobudget moeten bepalen op de korte en de lange regeringstermijnoverschrijdende termijn, dus ook in een stelsel zonder zorgverzekeraars maar met een publieke, landelijke regisseur die het zorgaanbod organiseert en financiert. Cruciaal is wie die rol van regisseur gaat invullen. Daar bestaan concrete, doordachte ideeën over!);
c. vraag: Wie zijn die ‘koplopers’ die zorgen voor variatie in het aanbod?;
d. de Kwaliteit (pijler van het zorgstelsel) gaat nu aantoonbaar achteruit (figuur rechts);
e. de Toegankelijkheid (pijler van het zorgstelsel) gaat nu aantoonbaar achteruit (figuur links);
f. vraag: ‘Wij hebben de laatste jaren de prijzen van veel behandelingen juist verhoogd omwille van het terugbrengen van overbehandeling.’ Begrijp ik niet?
Tenslotte. Natuurlijk stelt dhr. Klink ook terechte vragen en zijn sommige antwoorden moeilijk. Maar wat ik zie is een zorgbestuurder die vastgeroest zit in zijn eigen gelijk, een eerlijk debat ontloopt en niet de neiging heeft om te willen luisteren naar een ander, nieuw geluid. Heeft hij al kennis genomen van dat onderzoek van IQ Healthcare?: ‘Laag vertrouwen in zorgverzekeraars in Nederland’ (december 2019). Voor bronnen en literatuur verwijs ik verder gemakshalve naar deze website gijsvanloef.nl, Zorgstelselexpert.”