Lees hier het artikel in Medisch Contact: Nederlandse zorg valt van haar voetstuk
Zie hier de reactie van een kinderarts bij het Slotervaart ziekenhuis: YouTube Kinderarts veegt vloer aan met marktwerking
Categorie archief: publiek privaat
1 JAAR GELEDEN: ‘5 Punten waarop het kabinet-Rutte III dreigt te falen in de zorg’
Het is het moment om deze voorspelling van een jaar geleden opnieuw kritisch te bezien. Wat is er tot nu toe van uitgekomen?
Wie reageert?
Zie ook businessinsider.nl: 5 Punten waarop Rutte3 dreigt te falen in de zorg (12 oktober 2017)
Joop.nl: Nederland-wil-minder-marktwerking-in-de-zorg-rutte-iii-doet-het-tegenovergestelde (24 oktober 2017)
ANALYSE – Mark Rutte presenteerde dinsdag het regeerakkoord waar Nederland zeven maanden op heeft moeten wachten. Wat betreft de zorg wil het kabinet-Rutte III doorgaan op de ingeslagen weg: nieuwe hervormingen zijn niet nodig in de zorg, wel verbeteringen. Maar een meerderheid van de bevolking blijft zich grote zorgen maken over de gezondheidszorg en wil dat de overheid meer gaat bepalen. Dat wil zeggen: meer publieke verantwoordelijkheid neemt en minder marktwerking toestaat. De marktwerking is het sterkst in het stelsel van de Zorgverzekeringswet. Dan gaat het om de curatieve en revaliderende zorg waar jaarlijks 45 miljard euro in omgaat. De financiering is geregeld via de inkomensafhankelijke zorgpremie, de premie basisverzekering en het eigen risico.
Over de hoogte van het eigen risico is veel politieke ophef geweest. Maar de problemen in de zorg gaan verder dan dat. Hieronder stip ik vijf punten aan waarop Rutte III de plank misslaat in de curatieve zorg:
1. Niet voor niets behoort onze zorg tot de beste van Europa. (Regeerakkoord, Vertrouwen in de toekomst)
NIET WAAR – Het uniek Nederlandse private zorgstelsel is inferieur en levert dure zorg van een middelmatige kwaliteit in vergelijking met andere moderne Europese landen.
2. We houden het huidige stelsel met private zorgaanbieders en -verzekeraars onder publieke randvoorwaarden in stand en verbeteren dit waar nodig. (Regeerakkoord, Vertrouwen in de toekomst)
DOODLOPENDE WEG – In haar advies van begin deze maand rekent de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) af met de rol die de zorgverzekeraars in het huidige stelsel vervullen. De RVS pleit voor een nieuwe opzet van het hele zorgstelsel. “De driehoek van de zorgverzekeringsmarkt, de zorginkoopmarkt en de zorgverleningsmarkt werkt niet”.
3. Gezonde mededinging draagt bij aan keuzevrijheid, betere zorg, innovatie en neerwaartse druk op de prijzen. (Regeerakkoord, Vertrouwen in de toekomst)
GELDT NIET VOOR DE ZORG
– Zorgverlening is altijd individueel maatwerk èn te complex waardoor (uitzonderingen daargelaten) onderlinge vergelijking niet goed mogelijk is. Er is dus geen keuzevrijheid.
– Prijsconcurrentie leidt niet noodzakelijk tot betere zorg.
– Innovatie wordt in het huidige stelsel vaak tegengewerkt.
– De macrokosten stijgen en de kwaliteit van de zorg staat over breed spectrum onder druk, waardoor er opwaartse druk op de prijzen is.
4.Niet alleen de prijs, maar ook de kwaliteit moet centraal staan bij de zorginkoop. Daartoe moeten zorgaanbieders en verzekeraars verzekerden laagdrempeliger inzicht in de kwaliteit van het zorgaanbod en de ingekochte zorg per polis geven. Ook wordt de transparantie van de prijzen in de zorg stapsgewijs vergroot. (Regeerakkoord, Vertrouwen in de toekomst)
MOEILIJK REALISEERBAAR – Zoals bij punt drie aangegeven: zorgverlening is individueel maatwerk en onderlinge vergelijking lastig. Dit maakt laagdrempelig inzicht in het zorgaanbod en de ingekochte zorg per polis erg complex, zelfs met digitale hulpmiddelen. Transparantie is in de zorg niet goed bereikbaar, met uitzondering van heel specifieke zorgverlening met een duidelijk eindresultaat, zoals bij een kunstknie of oogoperatie.
5.Met zorgaanbieders, zorgverleners, verzekeraars en toezichthouders zetten we met schrapsessies fors in op minder bureaucratie en minder regels. (Regeerakkoord, Vertrouwen in de toekomst)
HARDNEKKIG PROBLEEM – Op dit moment is het als volgt: huisartsen (eerste lijn) slagen erin om de regeldruk te verminderen. In Nederlandse ziekenhuizen (2e lijn) wordt veel meer gemeten dan in het buitenland. De Nederlandse zorg kent meer dan 3000 indicatoren die worden gemeten, Ter vergelijking: in Duitse ziekenhuizen worden 464 indicatoren gemeten, in Britse 254, in Noorse 68 en in de Deense 25 (De Groene Amsterdammer, 2016). Verzamelen van al die informatie kost heel veel tijd van de professionals in de zorg.
Reacties een jaar geleden:
Prof. dr Armand R.J. Girbes (Hoogleraar Intensive Care VUmc) – Goed stuk. De bezuiniging op de ziekenhuiszorg is rampzalig, bovenop de geneesmiddelen. De politiek hobbelt alleen een beetje achter de media aan.
Dr. Bart Bruijn (apotheekhoudend huisarts) – Hier fileert Gijs van Loef het zorgstelsel en de ideeen van de huidige coalitie m.b.t. de zorg.
Dr. Jan Terlouw – Dank je, Gijs. Ik ben het met je eens.
Dr. Glenn Mitrasing (‘Vogelvrije huisarts’) – retweet
Mr. Stijn van Engelen (juridisch medewerker Eldermans/Geerts, advocaten in de zorgsector) – Bedankt voor deze kritische bijdrage. Hoewel ik er niet op alle punten even scherp in zit als u zie ik inderdaad heel veel mooie woorden terwijl de praktische uitvoering niet haalbaar is. Vooral punt 5 is m.i. een probleem aangezien het sterk de vraag is of al deze indicatoren leiden tot meer inzichten en betere kwaliteit van zorg en zorginkoop.
Drs. Franklin Neuteboom (tekstschrijver, marketingcommunicator) – Duidelijk verhaal, mooi onderbouwd!
Cliff Clavin – Ik prijs Gijs van Loef om zijn gedegen, inzichtelijke betoog. Dit is een mooie, planmatige deconstructie van een serie fabels die ons dag in, dag uit voorgehouden worden.
De winsten in alle zorgmarkten
171 views
UPDATE 6/11/2018 – Toevoeging van bronnen.
Lees over de casus ‘Hoe verdien je aan een ziekenhuis dat deels in je bezit is?‘ (Casus is toepasbaar op elke zorginstelling met ondernemer-eigenaars) over de zelfverrijkingsconstructie bij de IJsselmeerziekenhuizen Eelke van Ark van Follow The Money: Faillissement MC ziekenhuizen
Lees over de Geneesmiddelensector (Big Pharma) Dr. Dick Bijl , epidemioloog, in deVolkskrant: Deze dokter adviseert slik minder pillen en een interview in het Reformatorisch Dagblad: Dick Bijl eenzame strijder tegen de farma-maffia
Lees over de Certificeringsbureaus Prof. Armand Girbes – kernhoogleraar intensive care (IC) geneeskunde en ex-voorzitter van de Nederlandse Kwaliteitsvisitaties voor de IC – in Arts en Auto: Keurmerkenwaanzin
Lees over de invloed van de commerciële krachten op het universitair medisch onderzoek (cirkel Medische zorg) Ilona Dahl in het recente artikel in Follow The Money: Medisch onderzoek in de tang van multinationals “De winst van een behandeling staat voorop, niet de genezing van een patiënt.”
Ik heb het oude schema ‘Fundamentele Analyse’ (zie: De cure onder het mes) aangescherpt door geneesmiddelen en medische hulpmiddelen die in 1 cirkel werden getoond uit te splitsen met de winstcijfers per deelmarkt. In totaal komt de totale winst (afgerond) neer op 7 miljard euro.
Toelichting
- cirkel Medicijnen/Pharma, waar de burger als potentiele patient/’zorgconsument’ direct mee verlekkerd wordt, de PUSH-kracht van de SUPERGEZONDHEID als onweerstaanbare marketing.
- cirkel Medische hardware (van operatierobots t/m pleisters), waar meer sprake is van Business to Business markten die wat verder van de ‘zorgconsument’ afstaan maar waar eveneens de PUSH-krachten werken want de zorgvraag (de SUPERGEZONDHEID-belofte: PULL) moet hoe dan ook aangewakkerd worden.
- cirkel Kwaliteit/Toezicht inclusief de Certificeringsbureau’s waar ook het ZIN, de IGJ, NZA enz. toe behoren.
- cirkel medische zorg representeert alle zorgverleners, zowel de beroepsgroepen (onder: huisarts, apotheker, paramedicus, therapeut etc.) als de zorgorganisaties (boven: ziekenhuizen, klinieken, laboratoria etc).
- de verticale blauwe lijn geeft de grens aan tussen het Nederlandse zorgstelsel en het buitenland.
- De 3 cirkels aan de linkerzijde die de lijn doorsnijdt geven de internationale markten weer. De exacte positie van deze cirkels tov. de lijn is niet relevant in deze weergave. De 3e cirkel bevat alle overige markten, zoals ICT, advies, bouw, maar ook de banken (<> Kapitaalmarkt).
Het oude schema uit 2015.
Bron winstcijfers: Gupta, 2017 >Winst in de Nederlandse zorgsector
Lees de eerdere analyse van de marktwerking op mijn laatste skiprblog: Kwaliteit Nederlandse zorg achteruit door marktwerking
Tekst Troonrede: Zorg wordt als eerste genoemd, maar kabinet ziet de Zorg kennelijk als een bedreiging (Miljoenennota)
TROONREDE (citaten, zorg in vette tekst)
“En Nederland is sterk door de beschikbaarheid van zorg, onderwijs en een dak boven het hoofd.”
“Er leven vragen: kunnen wij en onze kinderen blijven rekenen op goede zorg, een betaalbaar huis, een baan, goed onderwijs, een veilige buurt, een schone leefomgeving en een goed pensioen?”
“De regering neemt initiatieven om eenzaamheid onder ouderen tegen te gaan en kwetsbare groepen meer vaste grond onder de voeten te geven. We mogen niet berusten in het feit dat meer dan de helft van de 75-plussers zegt zich eenzaam te voelen.”
“Dat doen we met oog voor verpleegkundigen én hun patiënten en cliënten.” (vraagje: waarom hier ook spreken van cliënten?)
“In het vorige begrotingsjaar is al extra geld vrijgemaakt voor zorg aan ouderen, zodat zij kunnen vertrouwen op voldoende tijd, aandacht en goede zorg, thuis of in het verpleeghuis. Die trend zet door. Het extra bedrag voor de ouderenzorg loopt in deze kabinetsperiode op naar ongeveer 3 miljard euro per jaar. Ook onze kinderen en kleinkinderen hebben recht op goede en voor iedereen toegankelijke zorg. Daar moeten we nu aan werken, want de groep ouderen wordt groter en de ontwikkeling van nieuwe medische technieken en medicijnen staat niet stil. In de collectieve uitgaven gaat nu van elke euro al meer dan 25 cent naar de zorg. Daarom zijn met de ziekenhuizen, huisartsen, wijkverpleegkundigen en de ggz nieuwe akkoorden gesloten over de kwaliteit en een beheerste kostengroei.”
MILJOENENNOTA 2019 (zie Inhoudsopgave: de zorg ontbreekt als apart hoofdstuk bij Kansen voor de toekomst)
De laatste paragraaf van het 1e hoofdstuk “Het economische en budgettaire beeld” gaat over de zorg – De zorguitgaven en vergrijzing vormen op de langere termijn een risico. (pag.30) – “Als Nederlanders de kwaliteit van zorg blijvend willen laten stijgen in het huidige tempo, zullen keuzes gemaakt moeten worden, bijvoorbeeld door te kijken hoe de zorg anders en goedkoper georganiseerd kan worden.”
FEITELIJKE CONSTATERINGEN
– Het kabinet stelt vast dat de kwaliteit van de zorg blijft stijgen in een bepaald tempo;
– Het kabinet is van mening dat het tempo van kwaliteitsstijging niet kan worden volgehouden zonder keuzes over de organisatie van de zorg (d.w.z.: het zorgstelsel);
– Het kabinet ziet de zorg niet als een kans, maar kennelijk als een bedreiging;
– De Nederlandse bevolking vindt de zorg het grootste probleem (zie verder de publicaties op deze website, om te beginnen het bericht van 18 september: NOS: Gezondheidszorg is belangrijkste thema
NOS: Gezondheidszorg volgens Nederland het belangrijkste thema Rutte-III
Bron: Meerderheid bevolking heeft weinig vertrouwen in kabinet
De NOS baseert zich op een onderzoek van Ipsos, zie: Ipsos 2018 Prinsjesdag
Lees hier recente berichten op mijn website:
De wereldwijde levensverwachting, Nederland verliest terrein
Het Nederlandse zorgstelsel voldoet niet aan de doelstellingen van de WHO
Opmerkelijke wijziging communicatie rijksoverheid
OESO dashboard de enige echte zorgranglijst
Hoe goed is onze gezondheidszorg (video met commentaar)
Tendens daling kwaliteit medische zorg zet door (OESO-data)
N.a.v. mijn zelfstandig onderzoek is het Platform Betrouwbare Zorgcijfers opgericht:
Het Platform Betrouwbare Zorgcijfers
HP/DeTIJD – Zorgpremie blijft stijgen, hoe remmen we de kosten?
In HP/DeTIJD deze week wordt ik geciteerd in een artikel van Sebas Bouquet Zorgpremie blijft stijgen, hoe remmen we de kosten?
Het citaatgedeelte –
Op naar een Publieker zorgstelsel
“Gijs van Loef is specialist marktwerking in de zorg en mengt zich al jaren in het vraagstuk van het huidige zorgstelsel. Hij schreef onder meer het boek Kiezen tussen overheid en markt (2013), analyseert marktwerking in de zorg en was financieel deskundige achter het Nationaal Zorgfonds – een concept waarbij de zorgverzekeraars worden afgeschaft.
“Op dit moment is het nog te vroeg voor een publieker zorgstelsel”, zegt Van Loef. “Eerst zullen we de realiteit onder ogen moeten zien zoals die is en steeds weer blijkt – zie de stijging van de zorgpremie. De zorgelite (gesteund door de meeste politieke partijen) is als de dood voor dit debat.”
Lees hier het volledige artikel: Zorgpremie blijft stijgen, hoe remmen we de kosten
Quotes Rutte-III, Rijksoverheid en topbestuurders over de gezondheidszorg
Chronologie van uitspraken over de gezondheidszorg, een bloemlezing.
Van nieuw naar oud afgelopen 3 jaar:
- 29 juni 2018 – Het Nederlandse gezondheidszorgsysteem in internationaal perspectief, Publiekssamenvatting: “In Nederland is de kwaliteit en toegankelijkheid van de medische zorg over het algemeen beter of van een vergelijkbaar niveau ten opzichte van de andere landen.”
- Begroting 2018, XVI Volksgezondheid en Sport, TK- 34775 XVI: “Tegelijkertijd staat de kwaliteit van de Nederlandse zorg nog steeds hoog in internationale vergelijkingen.”
- 10 oktober 2017 – Regeerakkoord RutteIII, Vertrouwen in de toekomst: “Niet voor niets behoort onze zorg tot de beste van Europa.”
- Jaarbeeld 2016 IGZ, Publieksversie, Ronnie van Diemen, Inspecteur-Generaal IGZ: “De Nederlandse gezondheidzorg behoort tot de beste van Europa.”
- 17 november 2016 – http://www.rijksoverheid.nl : “Nederlandse zorg scoort hoog in nieuw internationaal onderzoek. De Nederlandse zorg doet het vergeleken met tien andere hoogontwikkelde Westerse landen meer dan prima.”
- 1 oktober 2015 – Pauline Meurs, voorzitter Raad voor Volksgezondheid en Samenleving: “Wij hebben een fantastische gezondheidszorg en daar moeten we toch vooral ons voordeel mee doen.”
Gijs van Loef 